Lyna Phin

Một email khác từ coachee sau khi đi cùng nhau 2 tháng. Ngày nào cũng nhận được email thế này thì thích biết mấy hen :)

Tiếp tục ghi nhận bản thân trong hành trình đồng hành cùng coachee. :)

Cuối tuần vừa rồi, mình có mặt trong Masterclass cùng Institute for Zen Leadership một không gian thật đặc biệt, nơi mọi người cùng nhau học hỏi, thực hành và kết nối từ sự hiện diện.

Thật vui khi được đồng hành cùng những con người chân thành, cởi mở, và cùng nhau khám phá cách lãnh đạo không chỉ bằng lý trí, mà còn từ trái tim và cơ thể. Chúng mình đã cùng nhau kết nối giữa đầu, tim và hara, ba trung tâm trí tuệ giúp ta trở về với sự rõ ràng và sức mạnh bên trong.

Mình bước vào lớp học với một câu hỏi: Làm sao để lãnh đạo nhiều hơn từ cơ thể, thay vì chỉ từ lý trí?
Và mình rời đi với một cảm nhận sâu sắc hơn: sự hòa hợp trong chính mình, trong cộng đồng, và trong cách mình muốn tạo ảnh hưởng tích cực ra thế giới.

Zen Leadership không chỉ là một phương pháp, mà là một cách sống. Là khả năng mở rộng để dẫn dắt. Là sự đóng góp vượt lên trên cái tôi, để tạo nên những hòn đảo của sự hòa hợp giữa xã hội đầy biến động.

Thật biết ơn hành trình này. Và mình rất mong được tiếp tục lan toả sự thực hành này đến với những ai đang tìm kiếm sự rõ ràng, kết nối và sức mạnh từ bên trong.

Lâu lâu quên update trong album dù thỉnh thoảng cũng được các coachee gửi lời cảm ơn kha khá.

Bạn có đang sống để làm hài lòng người khác?
Có một bài quiz nhỏ xíu giúp bạn soi lại chính mình.
Không phán xét. Chỉ là một lời thì thầm dịu dàng

Kết quả sẽ khiến bạn “à ha!” và bắt đầu hành trình yêu lại chính mình

Link quiz trong comment

Góc nhìn chuyên gia: People-pleasing không phải là sự tử tế, mà là chiến lược sinh tồn

Theo nhà tâm lý học Meg Josephson, tác giả cuốn Are You Mad at Me?, hành vi chiều lòng người khác thường bắt nguồn từ phản ứng “fawn” - một cơ chế sinh tồn được hình thành từ thời thơ ấu để cảm thấy an toàn và được chấp nhận

Josephson chia sẻ:

“Phần bên trong chúng ta chọn chiều lòng người khác là phần đang sợ hãi và cần biết rằng mình được an toàn. Khi hành vi này trở thành mặc định, ta bắt đầu ‘fawn’ ngay cả khi không còn nguy hiểm thực sự.”

Bà cũng nhấn mạnh rằng việc thêm sự xấu hổ vào mô thức này không giúp ích cho quá trình chữa lành. Thay vào đó, ta cần nhìn nhận nó như một phản ứng từng bảo vệ ta, và từ đó học cách thay đổi.

Nghiên cứu khoa học: Chiều lòng người khác và sự phụ thuộc vào sự chấp thuận
Theo nhà tâm lý học tổ chức Adam Grant, “gốc rễ của hành vi chiều lòng người khác không phải là sự quan tâm đến người khác, mà là sự sợ bị từ chối.”

Grant cho rằng:

“Sự sợ bị không thích khiến ta hy sinh bản thân. Đây không phải là lòng tốt, mà là sự nghiện sự chấp thuận.”

Nghiên cứu về “self-monitoring” (tự điều chỉnh hành vi để phù hợp với môi trường xã hội) cho thấy những người có mức độ cao thường dễ rơi vào hành vi chiều lòng người khác. Họ liên tục điều chỉnh bản thân để được chấp nhận, dẫn đến kiệt sức và mất kết nối với chính mình.

Tác động tâm lý: Mất ranh giới, kiệt sức và tự ti

Theo bài viết từ Psych Central, người chiều lòng người khác thường có các đặc điểm như:
- Sợ xung đột
- Khó nói “không”
- Tự hy sinh quá mức
- Phụ thuộc vào sự chấp thuận từ người khác
- Có xu hướng lo âu, trầm cảm và kiệt sức

Họ thường không phân biệt được mong muốn thật sự của mình với mong muốn của người khác, dẫn đến việc sống trong trạng thái “diễn” và mất kết nối với bản thân.

Nguồn gốc từ tuổi thơ và vai trò của sang chấn
Theo Psychology Today, nhiều người phát triển hành vi chiều lòng từ thời thơ ấu—khi sự an toàn cảm xúc phụ thuộc vào việc làm hài lòng cha mẹ hoặc người chăm sóc

Nếu tình yêu được trao đổi bằng sự ngoan ngoãn, thành tích hoặc im lặng, trẻ sẽ học rằng “mình chỉ có giá trị khi làm người khác vui.”

Về lâu dài, điều này tạo ra mô thức:

“Nếu mình đủ tốt, đủ dễ chịu, đủ hữu ích… thì mình sẽ được yêu.”

Hướng đi chữa lành: Từ ranh giới đến lòng trắc ẩn
Chuyên gia Lily Arora, MD, từ Rutgers University, khuyến nghị rằng việc thoát khỏi hội chứng chiều lòng người khác cần bắt đầu từ việc thiết lập ranh giới và xây dựng lòng trắc ẩn với chính mình

Bà viết:

“Nói ‘không’ không phải là ích kỷ. Đó là hành động của sự tôn trọng bản thân. Khi bạn cho đi từ sự đủ đầy thay vì nghĩa vụ, các mối quan hệ trở nên lành mạnh và chân thật hơn.”

Kết luận: Bạn không cần phải nhỏ bé để được yêu thương
Chiều lòng người khác không phải là lòng tốt. Nó là một phản xạ từng giúp bạn tồn tại. Nhưng hôm nay, bạn có thể chọn một cách sống khác, một cách sống đúng với lòng mình. Sẵn sàng nói không khi lòng mình thấy thế, nói không mà không cảm thấy tội lỗi, và chỉ nói có với những điều thật sự muốn.

—

Nếu bạn đang trên hành trình chữa lành, hãy bắt đầu với eBook Ngừng Nói Đồng Ý Khi Bạn Muốn Nói Không. Trong đó, bạn sẽ tìm thấy những bài học, thực hành thể chất và lời nhắc dịu dàng để bắt đầu nói “không” mà không thấy tội lỗi. Link trong comment

Tuần trước, trong buổi peer coaching với một người bạn đồng hành, có một điều khá bất ngờ đã xảy ra:
Mình nói với anh ấy… mình không có chủ đề nào để được coach cả.

Không phải vì cuộc sống mình hoàn hảo. Cũng không phải vì mọi thứ đang suôn sẻ.
Mà bởi vì, vào đúng khoảnh khắc đó, mình cảm thấy đang sống trọn vẹn với hiện tại.
Bình an với nơi mình đang ở, con người mình đang là, và hành trình mình đang sống.

Những mối lo và nỗi sợ ư?
Tất cả đều thuộc về tương lai — một vùng đất mơ hồ mà ở hiện tại, mình chẳng thể làm gì được.
Còn sự chú ý của mình lúc này là dành cho chuyến đi, cho 9026, cho từng ngày đang trôi qua.

Dù vẫn có lên, có xuống. Dù vẫn có những lúc chạm vào điểm “nhạy cảm”.
Nhưng đây là lựa chọn của mình — cách mình đang sống và muốn sống.
Một lối sống mà mỗi ngày đều là chuỗi quyết định không nhỏ:

Hôm nay ăn gì? Ngủ ở đâu? Làm sao chịu được cái nóng gay gắt?
Dùng pin Bluetti để chạy tủ lạnh hay để dành cho đèn và điện thoại?
Đi kayak hay ở lại vì muỗi quá nhiều?

Không dễ dàng gì. Có những ngày kiệt sức, có những lúc không muốn nghĩ nữa.
Nhưng mình đang sống từng phút của nó — một cách trọn vẹn.

Và đó là lý do khi ngồi trước người bạn coach, mình nói:
“Mình không thấy có vấn đề gì cả, trừ khi mình bắt đầu nghĩ về tương lai.”

Bởi vì, nơi đó — nỗi lo luôn chờ sẵn.

Thành thật mà nói, mình đã sống vì tương lai gần như cả đời:
“Bước tiếp theo là gì?”
“Làm sao để tốt hơn?”
“Làm thế nào để sống một cuộc sống tốt hơn nữa?”
Luôn luôn theo đuổi, luôn luôn cố gắng.

Bên ngoài, mình có thể trông như một người vô tư — sống trọn từng khoảnh khắc.
Nhưng bên trong? Luôn có một tiếng thì thầm tìm kiếm sự an toàn, sự ổn định.
Một sự không đồng bộ giữa thế giới bên trong và bên ngoài.
Và mình đã từ chối thừa nhận điều đó rất nhiều lần.

Nhưng sự thật là: khi không sống đúng với mình, lúc nào cũng có một sự căng thẳng âm thầm tồn tại.
Và nếu mình thật sự hiện diện, có lẽ mình sẽ biết cách vượt qua nó.
Còn nếu chỉ sống cho tương lai — với hàng loạt “nếu như” — thì mình đang biến những ảo ảnh thành nỗi sợ, và rồi xem nó là sự thật.

Trở lại với buổi trò chuyện — dù không phải một buổi coaching “đúng nghĩa”, nhưng nó vẫn rất đáng giá.
Chúng mình chia sẻ với nhau về cuộc sống, về trải nghiệm.
Và trong lúc đó, mình thốt lên một điều mình vừa mới kịp nhận ra:

Mình đang trở nên nhạy cảm hơn với cơ thể của mình.
Cảm giác này vừa mới mẻ, vừa mong manh.
Và mình cũng chưa biết phải làm gì với nó, ngoài việc tiếp tục quan sát.
Gần đây mình thấy mình dễ cáu hơn, dễ khó chịu, dễ bực bội.
Không chắc đó là dấu hiệu tốt hay không.
Nhưng ít nhất, mình biết là mình đang sống thật hơn.
Và dám để cảm xúc được bộc lộ, thay vì cố kìm nén như trước đây.

Lạ lắm.
Nhưng cái “lạ” đó… lại khiến mình cảm thấy đúng.
Có lẽ, trưởng thành là như vậy:
Vừa lộn xộn, vừa mềm yếu, vừa khó hiểu — nhưng lại thật hơn bao giờ hết.

P/S: bài viết chuyển ngữ từ blog tiếng anh trên site đi chơi của mình nè https://campmyminivan.com/on-being-fully-here-and-still-a-little-confused/

Năm nay mình có chuyến đi epic đặt tên là 9026 across Canada trên chiếx camper van, mình có chia sẻ một số thứ về chuyến đi và trải nghiệm của mình trên social media. Sáng nay sau 1 tuần vắng bóng mình mở laptop vào mạng thì mình nhận được câu hỏi từ 1 chị bạn

"Trải nghiệm này (ý là về chuyến đi 9026 này) giúp em thấy gì mới của bản thân mình? Và nếu em có một từ cho những người như chị (mong muốn sống cuộc sống tự do, kệ nhiều thứ trên đời) thì sẽ là điều gì?"

Khi nghe câu hỏi này, mình đã thấy câu trả lời nằm trong câu hỏi "kệ nhiều thứ trên đời", nhưng điều này nói thì dễ nhưng thực hành lại không. Để có thể kệ nhiều thứ trên đời, đó là hành trình hiểu được thật sự mình mong muốn gì và can đảm, dũng cảm tiến gần mong muốn đó, hạ bớt những tiếng nói xì xầm bên ngoài mình. Và khi đã kệ nhiều thứ bên ngoài, thì bên trong vẫn lên tiếng, vẫn có những nỗ lo, nỗi sợ trực chờ ập đến.

Khi mình đã bắt đầu trải nghiệm và hành trình, không có nghĩa là mình sống hoàn toàn thoải mái, sống mỗi ngày như ở thiên đường, mình có phải giải quyết mọi hỉ nộ ái ố mà trải nghiệm mang lại, nhiều khi nó đến nhiều hơn vì mình di chuyển không ngừng thì tác động bên ngoài đến không ngừng, lại ở mức mình không kiểm soát được. Có điều mình sẽ điều tiết, và điều chỉnh tâm thế, thái độ của mình khi đối diện với các tình huống khác nhau, kể cả tình huống xấu, bất như ý.

Trở lại câu hỏi số 1 của chị, trải nghiệm này giúp mình thấy điều gì mới ở mình. Đó là trong điều kiện nguồn lực hạn chế (thời gian, sức khỏe, nỗ lực...) thì mình chỉ có thể ưu tiên những gì quan trọng nhất, không thể dàn trải ôm đồm nhiều thứ. Vì thế mình ưu tiên sức khỏe, giấc ngủ, bữa ăn...và chọn lọc công việc (chỉ say yes với những thứ thật sự quan trọng). Và những nỗi lo lắng, mình thấy nó hiện diện thường xuyên hơn, mình ở lại với nó để nó chạy 1 vòng bên trong mình rồi hít thở và quay trở lại với hiện tại. Lo lắng vẫn ở đó, vẫn xuất hiện nhưng mình không trốn tránh nó, không đánh lạc hướng nó. Mình ở lại với nó, nhìn thấy nó và cho nó không gian đủ nhiều để hiểu thông điệp nó muốn nói với mình. Điều mới mà mình thấy ở bản thân là có can đảm và mong manh ở lại với nỗi sợ và sự lo lắng của mình. Và mình chọn hiện diện, sống ở thì hiện tại và giải quyết những nỗi sợ ấy từ từ khi nó thật sự đến hơn là nghĩ về những thứ có thể xảy ra.

Can đảm và dám mong manh chắc là từ mình sẽ gửi lại cho mọi người khi ai đó hỏi mình bắt đầu hành trình này như thế nào.

Hôm rồi vô tình mình có dịp ngồi lắng nghe 2 bạn trẻ 18 và 19 tuổi, chỉ ngồi đó nghe thôi mà tim mình như thắt lại và thấy buồn ghê gớm.

⸻

“Ba mẹ yêu mình, nhưng lại không thích mình.”
Khi nghe hai bạn trẻ 18 tuổi cùng thốt lên điều này – ánh mắt thì buồn, giọng thì như đang cố kìm một nỗi nghẹn ngào – mình không khỏi tò mò: cảm giác ấy là gì? Yêu nhưng không thích – nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng lại cực kỳ thật.

Mình bắt đầu lắng nghe kỹ hơn. Và từ từ, một điều rõ ràng hiện ra:
Tình yêu mà các bạn cảm được là một tình yêu có trách nhiệm.
Là những hành động chăm sóc, nuôi dưỡng, lo lắng, hy sinh…
Nhưng trong ánh mắt, trong câu nói, trong cách đối xử hằng ngày – lại thiếu đi sự đón nhận, tò mò, trân trọng những gì là “bạn” – đúng như bạn là.

Ba mẹ có thể yêu – nhưng không thích cá tính bạn đang có.
Không thích bạn quá trầm, hay quá mơ mộng.
Không thích bạn vẽ vời nhiều quá, nói ít quá, hoặc chẳng “giỏi giang” như người ta kỳ vọng.
Không thích cách bạn chọn sống, không ưa những thứ bạn thấy đẹp.
Không tò mò bạn đang nghĩ gì, cảm gì, yêu gì, đau gì.

Yêu nhưng không thích.
Nó để lại một lỗ hổng rất khó gọi tên – vì con biết rằng “ba mẹ có yêu con”, nhưng lại không hề cảm thấy “được thương”, được gần gũi, được đồng hành.

Và với một người trẻ, nhất là ở tuổi 18 – khi cái tôi đang hình thành, khi sự công nhận và được thấy là điều nuôi dưỡng lòng tin vào bản thân – thì cảm giác ấy rất cô đơn.
Cô đơn trong chính mái nhà của mình.
Thất vọng với chính những người mà mình mong được thấu hiểu nhất.

⸻

Từ đó, mình tự hỏi:
• Đã bao lần mình yêu một ai đó mà quên “thích” họ đúng như họ là?
• Mình có thực sự nhìn vào đứa trẻ ấy – hoặc bất kỳ ai – bằng ánh mắt tò mò, không phán xét không?
• Khi mình nói “mình yêu bạn”, liệu người đó có cảm được cả sự ấm áp và sự đón nhận?

Và mình nhận ra, tình yêu không chỉ là trách nhiệm hay hy sinh. Nó cần có cả sự thích thú với sự hiện diện của người kia. Thích được lắng nghe họ kể chuyện, thích thấy họ cười, thích tò mò khám phá thế giới của họ – ngay cả khi nó rất khác với thế giới của mình.

1 năm nỗ lực không ngừng nghỉ, 1 năm diễn ra bao nhiêu cuộc trò chuyện thú vị, 1 năm nhiều thay đổi biến động, và cũng là 1 năm tuyệt vời trong cuộc đời của mình. Mình đã chạm đến nhiều cuộc đời hơn, và mình cũng đã chạm đến nhiều tầng sâu khác trong chính bản thân mình.

Gần đây mình có 1 khám phá hay ho về bản thân, lúc trẻ mình phải trèo đèo lội suối leo núi băng sông để thấy cuộc đời thú vị, còn hiện tại mình chỉ cần ngồi yên một chỗ mình cảm nhận được sự thú vị của cuộc sống đang diễn ra trong chính mình.

Đây là hành trình không ngừng nghỉ, và mình thật là quá thích thú và vui vẻ với nó nên sẽ còn nói về nó nhiều lắm. Có điều có những khoảnh khắc cần đọng lại, nhắc đến để cảm nhận mình đã đi qua chúng như thế nào. Và PCC chính là một điểm dừng tuyệt vời mà mình muốn ghi nhận bản thân và cả đồng đội của mình, Cộng đồng Peer Coaching Việt Nam, cộng đồng peer coaching bạn bè quốc tế, nhóm peer group trong lớp the Coach Partnership, nhóm peer group trong lớp Embodiment Unlimited và cộng đồng Zen Leadership coach. Cuối cùng là sự ủng hộ vô bờ bến của gia đình, bạn cùng nhà và bạn bè xa gần khác. Nếu không có mọi người, mình đã không đi xa đến vậy.

p/s: bài diễn văn đã xong, túm lại đang rất rất là hạnh phúc, tràn ngập hào hứng, vô vàn niềm vui. Love you all

2 tháng sau mới gặp lại nhưng bạn coachee vẫn rất năng nổ và nhiệt huyết. Bạn mang chủ đề khác đến với mình nhưng mình đã mạnh dạn hỏi bạn "liệu em có muốn chậm để nhìn thấy bức tranh tổng quan của mình thay vì nhìn vào chi tiết trong buổi hôm nay không?". Kết quả là 1 số nhận thức và hành động được em note lại trong tấm hình trên. Và chắc sẽ còn được nhắc thêm nhiều lần nữa, quan trọng là bản thân đã muốn bắt đầu.