Mutyzm wybiórczy - Anna Łąpieś. Szkolenia, konsultacje, wsparcie.

01/10/2026

💬 Masz pytanie dotyczące mutyzmu wybiórczego?

Może zastanawiasz się, jak wspierać dziecko w domu, przedszkolu lub szkole?

Może masz wątpliwości co do prowadzonych działań terapeutycznych?

A może nie wiesz, jak rozumieć jego zachowanie albo co zrobić w konkretnej sytuacji?

Zadaj swoje pytanie w komentarzu pod postem 👇

Postaram się odpowiedzieć merytorycznie, a być może Twoje pytanie pomoże również innym rodzicom. ❤️

Możesz pytać o wszystko, co związane z mutyzmem wybiórczym.

01/10/2026

Co może czuć dziecko z mutyzmem wybiórczym?
Dziecko z mutyzmem wybiórczym doświadcza silnego napięcia i lęku w sytuacjach, w których oczekuje się od niego mówienia.

Dla większości osób mówienie jest czymś naturalnym, ale dla dziecka z mutyzmem wybiórczym wiąże się z ogromnym stresem. Lęk pojawia się automatycznie i nie jest czymś, co dziecko potrafi świadomie kontrolować.

Często mówi się, że dziecko nie chce rozmawiać, jednak w rzeczywistości ono nie może – mimo że bardzo by chciało.

W sytuacjach społecznych, takich jak rozmowa z nauczycielem, odpowiadanie na pytanie w klasie czy zabawa z rówieśnikami, dziecko może odczuwać silne napięcie w ciele: zaciśnięte gardło, drżenie rąk, przyspieszone bicie serca.

Może mieć wrażenie, że głos „utknął”, że ciało odmawia posłuszeństwa.

W efekcie dziecko milczy, a jego zachowanie często bywa błędnie interpretowane jako nieśmiałość, brak chęci współpracy czy niegrzeczność.

Dziecko z mutyzmem wybiórczym zazwyczaj doskonale rozumie, że jego reakcje różnią się od zachowań innych.

Wie, że inne dzieci potrafią bez trudu odpowiedzieć, poprosić czy zapytać. To sprawia, że może odczuwać wstyd, zakłopotanie, a nawet poczucie winy.

Często chciałoby mówić, ale nie potrafi przełamać blokady. Po sytuacjach trudnych emocjonalnie może odczuwać frustrację, smutek lub złość na siebie.

W środowisku, które jest dla dziecka bezpieczne – na przykład w domu lub w kontakcie z zaufaną osobą – napięcie znika. Wtedy dziecko potrafi mówić swobodnie, śmiać się i okazywać emocje. Ta różnica w zachowaniu w różnych miejscach może być dla dorosłych zaskakująca, ale wynika właśnie z poziomu lęku, a nie z braku chęci do mówienia.

Dziecko z mutyzmem wybiórczym często czuje się niezrozumiane i osamotnione. Może mieć poczucie, że inni nie dostrzegają jego wysiłku i nie widzą, jak bardzo się stara. W głębi duszy pragnie być traktowane tak samo jak inne dzieci – z życzliwością, cierpliwością i zrozumieniem. Potrzebuje dorosłych, którzy zobaczą w nim nie tylko dziecko, które milczy, ale przede wszystkim dziecko, które chce mówić, lecz potrzebuje na to czasu, wsparcia i poczucia bezpieczeństwa.

📢📢📢 Apel dziecka z mutyzmem wybiórczym do dorosłych 📢📢📢

Proszę, zrozum mnie.

Nie milczę, bo chcę. Milczę, bo się boję.

Nie poganiaj mnie.

Kiedy naciskasz, czuję jeszcze większy lęk. Daj mi czas.

Nie pytaj, dlaczego nie mówię.

Ja też tego nie wiem. Czasem bardzo bym chciał, ale nie potrafię.

Zauważ, że się staram.

Każdy mój gest, spojrzenie, uśmiech to też forma komunikacji.

Pomóż mi czuć się bezpiecznie.

Twoja cierpliwość i spokojny ton sprawiają, że powoli uczę się ufać.

Nie mów za mnie, ale mów do mnie.

Chcę wiedzieć, że nadal jestem częścią rozmowy, nawet jeśli nie odpowiadam.

Chwal mnie za odwagę, nie tylko za słowa.

Dla mnie sukcesem może być samo to, że wyszeptałem jedno słowo lub skinąłem głową.

Pozwól mi robić małe kroki.

Nie oczekuj, że jutro zacznę mówić głośno. Potrzebuję czasu, by poczuć, że mogę.

Uwierz we mnie.

Twój spokój, zrozumienie i wiara pomagają mi bardziej, niż myślisz.

01/10/2026

Poradnik - ebook: "Mutyzm wybiórczy. Krótki poradnik dla rodziców" - praktyczny sposób na szerzenie rzetelnej wiedzy o mutyzmie wybiórczym.

Mutyzm wybiórczy to zaburzenie, które dla wielu osób z otoczenia dziecka wciąż jest trudne do zrozumienia.

Ten poradnik powstał, aby w prosty i przystępny sposób wyjaśnić, czym jest lęk, jak wpływa na dziecko z MW, jakie daje objawy i dlaczego dziecko nie jest w stanie mówić w pewnych sytuacjach.

Zawiera podstawowe wskazówki, jak zachowywać się w codziennym kontakcie z dzieckiem i jakich błędów nie popełniać. Wyjaśnia też, jakie nieświadome zachowania mogą nasilać problem niemówienia.

👉 To nie tylko wsparcie dla rodziców. Ebook świetnie sprawdzi się także jako materiał edukacyjny dla dziadków, cioć, wujków, znajomych czy przyjaciół – wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć dziecko i mu pomóc.

Możesz go łatwo przekazać innym – przesyłając plik mailem albo drukując (format pdf)
Bo edukacja otoczenia to jeden z kluczowych kroków we wspieraniu dziecka z mutyzmem wybiórczym.

Cena poradnika 25 zł

Link do zakupu w komentarzu pod postem 👇

01/10/2026

🔹 Mutyzm wybiórczy to nie nieśmiałość ani upór.

❌ To nie upór.
❌ To nie nieśmiałość.
❌ To nie „foch”.

💬 Dziecko z mutyzmem wybiórczym milczy, bo lęk jest silniejszy niż chęć mówienia.
A nauczyciele często nie wiedzą, jak to rozpoznać i jak reagować.

To zaburzenie lękowe, które sprawia, że dziecko w pewnych sytuacjach nie jest w stanie mówić – mimo że w domu rozmawia swobodnie.

Milczenie nie wynika z niechęci, złej woli czy braku wychowania.

To reakcja lękowa, którą można porównać do „związania języka” w obliczu silnego stresu.

👩‍🏫 Dlaczego nauczyciele potrzebują tej wiedzy?
Bo to właśnie oni spędzają z dzieckiem wiele godzin i mają ogromny wpływ na jego poczucie bezpieczeństwa w szkole.

Zrozumienie, że mutyzm wybiórczy nie jest wyborem dziecka, lecz barierą lękową, zmienia sposób patrzenia na jego zachowanie i otwiera drogę do mądrej pomocy.

✅ W poradniku „Mutyzm wybiórczy. Krótki poradnik dla nauczyciela” zebrałam najważniejsze informacje w przystępnej formie:

- czym różni się mutyzm wybiórczy od nieśmiałości,
- dlaczego dziecko nie mówi w szkole, choć potrafi mówić w domu,
- jak nauczyciel może wspierać ucznia w prosty i skuteczny sposób,
- jak drobne gesty empatii i zrozumienia potrafią zrobić ogromną różnicę.

💡Cena ebooka - 25 zł
👉 Link do zakupu znajdziesz w komentarzu pod postem

30/09/2026

ORZECZENIE → WOPFU → IPET

Jeżeli Twoje dziecko ma orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, warto wiedzieć, że te trzy elementy nie funkcjonują niezależnie od siebie.

Tworzą pewną logiczną całość.

1️⃣ ORZECZENIE O POTRZEBIE KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO

To dokument wydany przez poradnię psychologiczno-pedagogiczną.

Zawiera m.in. rozpoznanie funkcjonowania dziecka oraz zalecenia dotyczące warunków i form wsparcia, które mają umożliwić realizację jego indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych.

Ale…

orzeczenie nie jest IPET-em.

Zalecenia poradni nie powinny być po prostu mechanicznie skopiowane do kolejnego dokumentu.

2️⃣ WOPFU – WIELOSPECJALISTYCZNA OCENA POZIOMU FUNKCJONOWANIA UCZNIA

Tutaj pojawia się perspektywa szkoły.

Zespół analizuje, jak konkretne dziecko funkcjonuje w konkretnym środowisku.

Nie tylko:

„Dziecko ma mutyzm wybiórczy.”

Ale przede wszystkim:

Jak ten lęk wpływa na jego funkcjonowanie w przedszkolu lub szkole?

Czy dziecko komunikuje potrzeby?

Czy odpowiada nauczycielowi?

Czy podejmuje aktywność w grupie?

Czy korzysta z komunikacji niewerbalnej?

W jakich sytuacjach pojawia się większe napięcie?

Jakie ma mocne strony?

Jakie bariery utrudniają mu uczestnictwo?

Co już działa?

Co nie działa?

WOPFU powinno więc pokazywać rzeczywiste funkcjonowanie dziecka, a nie być jedynie kopią orzeczenia.

3️⃣ IPET – INDYWIDUALNY PROGRAM EDUKACYJNO-TERAPEUTYCZNY

I dopiero na tej podstawie powstaje konkretny plan działania.

Czyli:

➡️ co wynika z orzeczenia?

➡️ jak dziecko funkcjonuje w placówce?

➡️ jakie są jego aktualne potrzeby i bariery?

➡️ jakie wsparcie będzie zatem potrzebne?

➡️ jakie cele ustalamy?

➡️ jakie działania podejmujemy?

➡️ kto je realizuje?

➡️ jak będziemy sprawdzać, czy przynoszą efekt?

To właśnie tutaj powinno nastąpić przełożenie diagnozy i zaleceń na konkretne działania wobec konkretnego dziecka.

I dlatego chcę zwrócić uwagę rodzicom na jeszcze jedną rzecz.

NIE PODPISUJ AUTOMATYCZNIE IPET-U.

Przepisy przyznają rodzicom prawo do uczestniczenia w spotkaniach zespołu, a także w opracowaniu i modyfikacji IPET oraz w dokonywaniu WOPFU.

Dyrektor powinien również zawiadomić rodziców o terminie każdego spotkania zespołu i możliwości uczestniczenia w nim.

To nie jest więc sytuacja:

„Szkoła przygotowała IPET. Proszę podpisać.”

Rodzic ma prawo uczestniczyć w procesie jego tworzenia.

I jest to szczególnie ważne w przypadku dziecka z mutyzmem wybiórczym.

Bo szkoła może widzieć:

„Nie odpowiada nauczycielowi.”

Rodzic może wiedzieć:

„W domu odpowiada swobodnie, ale bezpośrednie pytania uruchamiają silny lęk. Kiedy zmniejszamy presję, dziecko zaczyna się komunikować.”

Szkoła może widzieć:

„Nie uczestniczy w aktywnościach wymagających wypowiedzi.”

Rodzic może wiedzieć:

„W odpowiednich warunkach potrafi stopniowo zwiększać zakres komunikacji.”

Obie perspektywy są potrzebne.

Dlatego warto patrzeć na dokumentację nie jak na trzy oddzielne kartki, ale jak na ciąg:

ORZECZENIE
↓
co rozpoznano i jakie zalecenia sformułowano

WOPFU
↓
jak dziecko rzeczywiście funkcjonuje i jakie ma aktualne potrzeby oraz bariery

IPET
↓
co konkretnie zrobimy, żeby zapewnić dziecku odpowiednie wsparcie

I właśnie dlatego rodzic nie powinien być tylko osobą, która na końcu składa podpis pod gotowym dokumentem.

Powinien być uczestnikiem tego procesu.

---

⚖️ PODSTAWA PRAWNA

Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży (...) posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego – § 6 ust. 11 i 12.

Zgodnie z § 6 ust. 11:

„Rodzice ucznia albo pełnoletni uczeń mają prawo uczestniczyć w spotkaniach zespołu, a także w opracowaniu i modyfikacji programu oraz dokonywaniu wielospecjalistycznych ocen (...).”

Przepisy przewidują również obowiązek poinformowania rodziców o terminie każdego spotkania zespołu i możliwości uczestniczenia w nim.

Podstawa prawna: Dz.U. 2020 poz. 1309, § 6 ust. 11–12, w związku z obowiązującymi przepisami dotyczącymi organizacji kształcenia specjalnego.

30/09/2026

O wybiórczości pokarmowej - warto przeczytać 👍

„Parówka, ale bez końcówki”.

„Szynka, ale bez kropek”.

„Nie tę kromkę. Tę drugą”.

„Nie może się dotykać”.

Rodzic czasem patrzy na takie zachowanie i zastanawia się: dlaczego? Przecież to wciąż ta sama parówka, ta sama szynka, ten sam chleb.

A dla dziecka różnica może być ogromna.

Przy wybiórczości pokarmowej jedzenie nie zawsze jest tylko kwestią smaku. Znaczenie może mieć wygląd, zapach, faktura, temperatura, kształt, a nawet sposób podania.

Ale jest jeszcze coś ważnego: doznania sensoryczne, potrzeba przewidywalności i kontroli.

Jeżeli dziecko wie, że parówka zawsze jest bez końcówki, szynka nie ma widocznych „kropek”, a kanapka jest pokrojona w określony sposób, posiłek staje się przewidywalny. Dziecko wie, czego się spodziewać. Nie musi zastanawiać się, co znajdzie w jedzeniu.

I właśnie dlatego czasami pojawiają się bardzo szczegółowe schematy.

To może być sposób dziecka na poradzenie sobie z napięciem związanym z jedzeniem. Nie musi oznaczać „wymyślania” ani robienia rodzicom na złość.

Co ciekawe, potrzeba kontroli może dotyczyć nie tylko samego produktu. Dziecko może chcieć decydować, czym je, w jakiej kolejności, z którego talerza, w jakiej temperaturze, gdzie siedzi, czy produkty mogą się ze sobą stykać.

Dlatego przy trudnościach żywieniowych warto czasem spojrzeć szerzej.

Nie tylko:
„Dlaczego on tego nie chce zjeść?”

Ale również:
„Co daje mu ta zasada?”
„Co się dzieje, kiedy coś jest inne niż zwykle?”
„Czy dzięki temu dziecko czuje się bezpieczniej i bardziej kontroluje sytuację?”

Oczywiście nie każda dziecięca „zasada” związana z jedzeniem oznacza problem. Dzieci mogą mieć swoje preferencje i dziwactwa.

Niepokój może pojawić się wtedy, gdy schematów jest coraz więcej, lista akceptowanych produktów się zawęża, każda zmiana powoduje ogromne napięcie, a jedzenie zaczyna ograniczać codzienne funkcjonowanie dziecka.

30/09/2026

Bardzo dużo podwójnych diagnoz - mutyzm wybiórczy i zaburzenia ze spektrum autyzmu. Silny lęk i milczenie mogą maskować ASD.

30/09/2026

Dziecko z mutyzmem wybiórczym nie potrzebuje presji.
Ale potrzebuje czegoś więcej niż tylko „pozwólmy mu nie mówić”.

W zaleceniach dotyczących wspierania dziecka z mutyzmem wybiórczym bardzo często pojawiają się takie wskazania jak:

✔️ nie zmuszaj do mówienia
✔️ nie pytaj wielokrotnie „powiesz?”
✔️ zaakceptuj komunikację niewerbalną
✔️ nie komentuj publicznie braku mowy
✔️ pozwól dziecku uczestniczyć w aktywnościach na jego poziomie
✔️ nie oceniaj jego możliwości wyłącznie przez pryzmat mówienia

To są ważne zasady. Ale to dopiero pierwszy poziom wsparcia.

I tutaj pojawia się bardzo ważne pytanie:
Co robimy dalej?

Bo dziecko z mutyzmem wybiórczym nie powinno być stawiane przed wyborem:
„Albo mówisz, albo niczego od ciebie nie wymagamy”.

Celem nie jest również stworzenie dziecku w przedszkolu czy szkole tak bezpiecznej „bańki”, w której przez wiele miesięcy może funkcjonować wyłącznie poprzez gesty, wskazywanie czy obecność rodzica.

Celem jest stopniowe zmniejszanie lęku i poszerzanie obszaru, w którym dziecko może swobodnie funkcjonować i komunikować się.

Dlatego dorosły powinien robić dwie rzeczy jednocześnie:

1. Nie zwiększać lęku.📣
Nie wywierać presji, nie zawstydzać, nie wymuszać odpowiedzi, nie wystawiać dziecka na publiczne próby mówienia.

2. Aktywnie tworzyć warunki do rozwoju.📣
Budować relację, zwiększać poczucie sprawczości, umożliwiać aktywność, rozwijać relacje z rówieśnikami i - odpowiednio do możliwości dziecka -stopniowo wprowadzać kolejne sytuacje komunikacyjne.

To bardzo istotna różnica.

Sam brak presji nie jest terapią.

Jeżeli dziecko przez długi czas:
– siedzi wyłącznie przy mamie
– nie podejmuje aktywności
– nie korzysta z możliwości zabawy
– nie nawiązuje relacji z rówieśnikami
– nie komunikuje podstawowych potrzeb
– unika coraz większej liczby sytuacji

to samo powiedzenie nauczycielom:
„Nie naciskajcie na nie. Ono ma mutyzm wybiórczy.”
może być zdecydowanie niewystarczające.

Warto wtedy obserwować nie tylko samą komunikację werbalną ( czy się pojawia?)
ale również:

➡️ Czy coraz swobodniej porusza się po sali?
➡️ Czy podejmuje zabawę?
➡️ Czy zaczyna wybierać aktywności?
➡️ Czy nawiązuje relacje z dziećmi?
➡️ Czy korzysta z komunikacji niewerbalnej?
➡️ Czy potrafi sygnalizować potrzeby?
➡️ Czy podejmuje coraz trudniejsze sytuacje?
➡️ Czy zakres osób i miejsc, w których czuje się swobodnie, stopniowo się poszerza?
➡️ Czy pojawiają się choćby niewielkie próby wokalizacji lub mówienia w kolejnych warunkach?

To również są oznaki postępu.

I właśnie dlatego bardzo podoba mi się zasada, która pojawia się w materiale opartym na podejściu Maggie Johnson i Alison Wintgens:

Mówienie nie powinno być jedyną miarą postępów.❗

Ale warto dodać drugą część:
Brak mówienia nie powinien również oznaczać braku oczekiwań rozwojowych.

Dziecko z MW może potrzebować dostosowania wymagań dotyczących mowy, ale nadal potrzebuje doświadczania sprawczości, aktywności, relacji, samodzielności i stopniowego podejmowania sytuacji, które wcześniej wywoływały lęk.

Dlatego właściwie wsparcie w przedszkolu i szkole nie polega ani na:
❌ „Musisz powiedzieć”,
ani na
❌ „Nic od ciebie nie wymagamy, bo masz mutyzm”.

Potrzebujemy bardziej wyważonego podejścia - czegoś pomiędzy:
„Nie będę Cię zmuszać do mówienia,bo wiem że teraz to jest trudne. Ale będę stwarzać bezpieczne sytuacje,w których mówienie stopniowo stanie się łatwiejsze ".

I właśnie tutaj zaczyna się mądre wspieranie dziecka z mutyzmem wybiórczym.

Materiał przedstawiony na zdjęciach odwołuje się m.in. do opracowania Maggie Johnson i Alison Wintgens „Wspieranie dzieci z lękiem przed mówieniem w szkole” / The Selective Mutism Resource Manual.
W samym materiale zaznaczono również, że ma on charakter edukacyjny i nie zastępuje indywidualnej oceny dziecka ani planu terapii.

30/09/2026

Pytanie otwarte ( do dyskusji) - czego potrzebuje dziecko z mutyzmem wybiórczym?

30/09/2026

Dziś ostatnia szansa na skorzystanie z niższej ceny na cały pakiet szkoleń 📣📣📣

📚 Praktyczny cykl szkoleń online o mutyzmie wybiórczym

Serdecznie zapraszam na cykl 6 dwuczęściowych szkoleń online poświęconych mutyzmowi wybiórczemu — jego diagnozie, terapii oraz skutecznym metodom pracy z dzieckiem.

Każde szkolenie łączy aktualną wiedzę dotyczącą mutyzmu wybiórczego z praktycznymi wskazówkami opartymi na moim wieloletnim doświadczeniu w pracy z dziećmi z mutyzmem wybiórczym, ich rodzicami oraz specjalistami.

Moim celem jest nie tylko przekazanie rzetelnej wiedzy, ale przede wszystkim pokazanie, jak wykorzystać ją w codziennej praktyce i skutecznie wspierać dziecko w pokonywaniu lęku.

📚 PROGRAM CYKLU

📅 26–27 października (poniedziałek–wtorek)
„Mutyzm wybiórczy jako zaburzenie lękowe”
Istota lęku, przyczyny zaburzenia, objawy i najczęstsze zaburzenia współwystępujące. Ścieżka diagnostyczna.

📅 2–3 listopada (poniedziałek–wtorek)
„Terapia dziecka z mutyzmem wybiórczym – program małych kroków”
Etapy procesu terapeutycznego.

📅 9–10 listopada (poniedziałek–wtorek)
„Czynniki podtrzymujące mutyzm wybiórczy i ich znaczenie w procesie terapeutycznym”
Czym są i gdzie ich szukać? Dlaczego trzeba je rozpoznać i ograniczyć ich wpływ?

📅 16–17 listopada (poniedziałek–wtorek)
„Metody stosowane w programie małych kroków”
Metoda 5 sekund, pomost komunikacyjny, „od chóru do solo”, modelowanie, sliding in.

📅 23–24 listopada (poniedziałek–wtorek)
„Metoda sliding in w pracy z dzieckiem z mutyzmem wybiórczym”
Przygotowanie gruntu do pracy, rola rodzica i koordynatora, najważniejsze wytyczne. Sliding in formalny i nieformalny.

📅 30 listopada–1 grudnia (poniedziałek–wtorek)
„Jak rozmawiać z dzieckiem z mutyzmem wybiórczym o jego lęku i niemówieniu?”
Rola rodzica w psychoedukacji dziecka – wskazówki i wytyczne do prowadzenia rozmów.

👥 DLA KOGO?

• rodziców dzieci z mutyzmem wybiórczym
• nauczycieli i wychowawców
• koordynatorów terapii
• psychologów, pedagogów, logopedów oraz innych specjalistów pracujących z dziećmi z mutyzmem wybiórczym
• wszystkich osób zainteresowanych tematyką mutyzmu wybiórczego

🕕 TERMIN I FORMA

• każde szkolenie obejmuje 2 spotkania po 2,5 godziny
• godz. 18:00–20:30
• online (Zoom)

💰 KOSZT UDZIAŁU

• 79 zł – pojedyncze szkolenie
W cenie: udział na żywo, dostęp do nagrania przez 60 dni oraz materiały PDF.

🐦 EARLY BIRD – przy zapisie na cały cykl do 30 września:

⭐ 349 zł – pakiet wszystkich 6 szkoleń

W cenie: udział na żywo we wszystkich szkoleniach, komplet nagrań z dostępem przez 60 dni oraz materiały PDF.

Oszczędzasz 50 zł!

📌 Od 1 października regularna cena pakietu wynosi 399 zł / 6 szkoleń.

🏫 Dla przedszkoli, szkół i innych placówek istnieje możliwość odroczonej płatności (14 dni) po wcześniejszym uzgodnieniu.

🧾 Wystawiam faktury VAT oraz imienne zaświadczenia o uczestnictwie.

📩 ZAPISY DROGĄ MAILOWĄ:
[email protected]

📌 W tytule wiadomości proszę wpisać:
Zapis – [tytuł szkolenia]
lub w przypadku całego cyklu:
Zapis – cały cykl

🔔 Liczba miejsc jest ograniczona.

Jeśli planujesz udział we wszystkich szkoleniach, warto zapisać się do 30 września i skorzystać z ceny Early Bird – 349 zł za cały cykl.

Serdecznie zapraszam! 🧡