16/04/2025
BÀI DỰ THI CUỘC THI “VIẾT VÀ THUYẾT MINH, GIỚI THIỆU CÁC DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA, DI SẢN VĂN HÓA, DANH LAM THẮNG CẢNH, ĐỊA ĐIỂM DU LỊCH, NHÂN VẬT VÀ SỰ KIỆN LỊCH SỬ” TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ NHA TRANG CHÀO MỪNG KỶ NIỆM 50 NĂM NGÀY GIẢI PHÓNG TỈNH KHÁNH HOÀ (02/4/1975-02/4/2025) VÀ 50 NĂM NGÀY GIẢI PHÓNG MIỀN NAM, THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC
(30/4/1975-30/4/2025)
Họ và tên: Nguyễn Trần Bảo Lộc
Đơn vị: Lớp 10A9 – Trường THPT Lý Tự Trọng
-----------------------------------------------------
"Ai về xứ Trầm, xứ Yến
Cho ta nhắn gửi chút tình quê hương
Biển xanh sóng hát đoạn trường
Tháp Bà linh thiêng – tấm gương bao đời..."
Lời hát mộc mạc ấy vang lên như lời gọi thiết tha từ miền duyên hải yêu thương – Khánh Hòa. Một vùng đất không chỉ đẹp bởi sóng biển xanh ngát, nắng vàng óng ả mà còn bởi bề dày văn hóa – lịch sử, di sản tinh thần và vật thể phong phú, đậm đà bản sắc dân tộc. Nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày giải phóng tỉnh Khánh Hòa (02/4/1975 – 02/4/2025) và 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2025), tôi rất vinh hạnh được dẫn các bạn du lịch một vòng Khánh Hòa ‘online’ qua những trang chữ về di sản văn hóa dân tộc gắn với ‘nghề làm yến sào’, lễ hội Tháp bà Ponagar, di tích lịch sử ‘Nhà tù Phú Lạc’, danh lam thắng cảnh ‘vịnh Nha Trang’, làng nghề truyền thống ‘làng đúc đồng Phú Thọ’ và tuyến điểm du lịch ‘Khu du lịch Hòn Tằm - Vịnh Nha Trang’- những biểu tượng sinh động góp phần làm nên bản sắc Nha Trang – Khánh Hòa, đồng thời khắc sâu tinh thần yêu nước và lòng tự hào dân tộc trong mỗi thế hệ hôm nay và mai sau.
Đầu tiên, nhắc tới Khánh Hòa không thể không nhắc đến làng nghề yến sào. Từ bao đời nay, Khánh Hòa được mệnh danh là “xứ sở của yến sào” – loài chim quý hiếm làm tổ trên những vách đá cheo leo giữa biển trời mênh mông. Nghề làm yến sào không chỉ đơn thuần là nghề mưu sinh, mà còn là một di sản văn hóa đặc sắc, đậm dấu ấn của trí tuệ, sự tinh tế và gắn bó mật thiết giữa con người với thiên nhiên. Nghề này có lịch sử hơn 700 năm, bắt nguồn từ thời Chăm Pa, nhưng phát triển mạnh mẽ từ thế kỷ XVII – XVIII dưới thời các chúa Nguyễn. Với điều kiện tự nhiên đặc biệt, nhất là các đảo đá ngoài khơi như Hòn Nội, Hòn Ngoại (thuộc quần thể đảo Yến – Vĩnh Nguyên), Khánh Hòa trở thành vùng đất lý tưởng để chim yến sinh sống và làm tổ. Từ việc khai thác tổ yến thủ công đầy gian nan cho đến việc thành lập các đơn vị chuyên nghiệp như Công ty Yến sào Khánh Hòa (ra đời năm 1990), nghề yến ngày càng phát triển và trở thành thương hiệu quốc gia. Mỗi tổ yến là kết tinh của thời gian, công sức và kỹ thuật truyền đời. Từ việc khai thác, làm sạch đến chế biến, mọi công đoạn đều được thực hiện tỉ mỉ, cẩn trọng. Yến sào Khánh Hòa không chỉ nổi tiếng trong nước mà còn được bạn bè quốc tế biết đến như một "món quà trời ban", quý như vàng trắng. Phải nói rằng đây là một thành tựu đáng tự hào của bản thân tôi nói riêng và dân địa phương nói chung. Chao ôi, yêu làm sao hình ảnh những người thợ yến trèo non vượt gió, cẩn trọng từng bước để giữ gìn nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá! "Về đây bên dòng Cái Lắng hồn xưa vọng mãi Tháp Bà..."
Giữa lòng thành phố Nha Trang sôi động, Tháp Bà Ponagar vẫn sừng sững, linh thiêng như ngọn lửa gìn giữ bản sắc văn hóa Chăm Pa giữa lòng hiện đại. Hằng năm, lễ hội Tháp Bà được tổ chức vào cuối tháng Ba âm lịch, thu hút hàng vạn lượt người dân và du khách thập phương về dâng hương, hành lễ và tham gia các hoạt động văn hóa dân gian phong phú. Tháp được xây dựng từ thế kỷ VIII đến XIII, là nơi thờ nữ thần Po Ina Nagar – người mẹ xứ sở trong tín ngưỡng Chăm, được Việt hóa thành Thiên Y A Na Thánh Mẫu. Lễ hội gồm hai phần: phần lễ với các nghi thức dâng hương, múa bóng, hát văn... và phần hội với nhiều trò chơi dân gian đặc sắc.Từ năm 2001, lễ hội được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. "Linh thiêng thay Mẹ Xứ Sở – người đã giữ hồn thiêng sông núi miền Trung bao thế hệ!" Đây không chỉ là dịp tri ân nữ thần Po Ina Nagar – người mẹ xứ sở đã ban phát mùa màng, nghề nghiệp và cuộc sống an lành cho nhân dân, mà còn là cơ hội để cộng đồng gắn kết, cùng nhau gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống. Những điệu múa Chăm say đắm, tiếng trống Paranưng rộn rã, và mùi hương trầm lan tỏa – tất cả tạo nên một không gian tâm linh đầy xúc cảm! Tiếp theo đây chúng ta sẽ cùng tìm hiểu nhà tù Phú Lạc. Không phải ai đến Khánh Hòa cũng biết đến Nhà tù Phú Lạc, nhưng một khi đã đặt chân đến nơi này, không ai có thể rời đi mà không nghẹn ngào xúc động. Nhà tù Phú Lạc nằm ở xã Diên Xuân, huyện Diên Khánh, được thực dân Pháp xây dựng vào đầu thế kỷ XX (khoảng năm 1908), ban đầu là trại giam dành cho phạm nhân thường, sau là nơi giam giữ các chiến sĩ cách mạng yêu nước trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp. .Những bức tường đá cũ kỹ, những phòng giam chật hẹp tối tăm vẫn còn đó – chứng nhân cho một thời đấu tranh đầy gian khổ nhưng oanh liệt. Chính tại đây, tinh thần cách mạng, ý chí bất khuất của các chiến sĩ đã được hun đúc và truyền lửa. Nhà tù không chỉ là dấu tích của tội ác, mà còn là biểu tượng của lòng yêu nước nồng nàn và khát vọng tự do cháy bỏng. “Ôi Tổ quốc ơi, qua từng viên đá rêu phong này, con thấy máu xương cha anh thấm vào đất mẹ...”
Điểm dừng chân của chúng ta chính là làng đúc đồng Phú Lộc. Giữa vùng quê yên bình Diên Khánh, làng đúc đồng Phú Lộc vẫn ngày ngày vang vọng tiếng búa, tiếng đe ngân vang trên những sản phẩm thủ công mỹ nghệ mang hồn dân tộc. Trải qua hơn 200 năm tồn tại và phát triển, nơi đây đã trở thành cái nôi của nghề đúc đồng truyền thống, nổi tiếng với các sản phẩm như chuông chùa, trống đồng, lư hương… Đây không chỉ là nghề, mà là cả một kho tàng tri thức dân gian, gắn liền với tín ngưỡng, văn hóa, và tinh thần sáng tạo của người Việt. Nhìn ngọn lửa đỏ rực cháy trong lò đúc, tôi như thấy được cả niềm tin và khát vọng của bao thế hệ. “Giữ nghề là giữ hồn quê, giữ lửa là giữ bản sắc.” Khánh Hòa không ồn ào khoe mình bằng những điều quá xa hoa, mà lặng lẽ ghi dấu trong lòng người bởi cái đẹp chân thành: làn nước biển xanh như ngọc, di sản văn hóa gói ghém qua từng mái tháp, từng làng nghề, từng câu chuyện kể lại từ cha ông. Những lễ hội linh thiêng, những địa danh gắn liền với lịch sử hào hùng và cả những nụ cười đôn hậu của người dân phố biển – tất cả khiến nơi đây không chỉ là điểm đến, mà là nơi để nhớ, để thương. Nếu bạn đang tìm một nơi để “giải nhiệt tâm hồn”, để vừa học thêm điều hay, vừa có ảnh check-in “xịn xò”, lại được ăn ngon, chơi đã – thì hãy về Khánh Hòa của chúng tớ! Có biển xanh đón gió, có Hòn Tằm dang tay, có yến sào thơm ngọt, có Tháp Bà nghiêng bóng lịch sử. Và biết đâu, sau một chuyến đi, bạn lại để trái tim mình ở lại vùng đất này – như biết bao người từng lỡ… yêu Khánh Hòa!