Liiban Ilkacase

European Union ayaa ka dalbatay Washington in ay bixiso “faahfaahin buuxda” oo ku saabsan siyaasaddeeda ganacsi kadib markii Supreme Court of the United States ay burisay canshuurihii caalamiga ahaa ee uu soo rogay madaxweynaha Maraykanka Donald Trump.

Go’aanka Maxk**adda iyo Canshuuraha Cusub

Kadib go’aanka maxk**adda, Trump wuxuu ku dhawaaqay canshuuro ku-meel-gaar ah oo dhan 10% ah oo saaran dhammaan alaabaha, kadibna wuxuu kordhiyay ilaa 15%.

Midowga Yurub oo Ku Adkaysanaya Xadka 15%

Bayaan adag oo ka soo baxay Guddiga Yurub (European Commission) ayaa lagu sheegay in xaaladdan cusub ay dhaawaceyso heshiiskii ganacsi ee sannadkii h**e dhexmaray EU iyo Mareykanka, kaas oo lagu qeexay inuu yahay mid “cadaalad ah, isu dheellitiran, oo faa’iido wadaag ah.”

Heshiiskaas wuxuu dhigayay:

In Mareykanku ku ekaado canshuur 15% ah inta badan alaabaha EU.

In qaar ka mid ah waaxyaha gaar ah sida birta (steel) ay sii ahaadaan kuwo leh canshuur gaar ah.

In alaabooyin gaar ah sida diyaaradaha iyo qalabkooda lagu heshiiyay eber-canshuur (0%).
Bedelkeeda, Midowga Yurub wuxuu:

Ka qaaday canshuuro badan oo saarnaa alaabaha Mareykanka.

Ka noqday qorshayaal ahaa tallaabooyin aargoosi ah.

EU waxay sheegtay in alaabooyinkeeda ay tahay inay sii helaan “daaweynta ugu tartanka badan” iyada oo aan la dhaafin xadka 15% ee lagu heshiiyay.

Xiisadda Ganacsi oo Sii Kordhaysa

Hadallada cusub ee Brussels ayaa muujinaya adkeyn ka duwan jawaabtii h**e ee taxaddarka lahayd. Guddoomiyaha ganacsiga ee EU, Maroš Šefčovič, ayaa arrintan kala hadlay Wakiilka Ganacsiga Mareykanka Jamieson Greer iyo Wasiirka Ganacsiga Howard Lutnick.

Midowga Yurub wuxuu ku doodayaa in kordhin kasta oo ka sarreysa 15% ay jebinayso ruuxa iyo qoraalka heshiiska labada dhinac. Inkastoo aan wali la shaacin tallaabooyin celin ah, EU waxay tilmaamtay in xasilloonida sharci iyo saadaalin ganacsi ay muhiim u yihiin maalgashiga labada dhinac.

Khilaafkan cusub wuxuu cadaadis ku sii kordhinayaa xiriirka dhaqaale ee u dhexeeya Midowga Yurub iyo Mareykanka, xilli labada dhinac ay h**e u sheegeen inay doonayaan iskaashi dhow oo ku saabsan ganacsiga, silsiladaha sahayda iyo siyaasadda warshadaha.

United States Army ayaa si kooban u sii daayay sawirro cusub oo ku saabsan hubkooda Dark Eagle Long Range Hypersonic Weapon, balse sawirradaas ayaa si degdeg ah loo tirtiray iyada oo aan wax sharaxaad ah laga bixin.

Dark Eagle waa nidaam gantaal hypersonic ah oo guur-guura, kuna shaqeeya xawaare ka badan Mach 5, isla markaana adeegsada farsamada boost-glide.

Waxaa loo naqshadeeyay inuu garaaco bartilmaameedyo si adag loo difaacay oo ku yaalla masaafo dheer.

Qiimaha baytarigii ugu horreeyay ee hawl-gal ah ayaa lagu qiyaasayaa ku dhowaad $2.7 bilyan.

War Degdeg ah: Iiraan oo Midowga Yurub ku tilmaantay “Argagixiso”

Tehran – Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Iiraan ayaa ku dhawaaqday in ciidamada badda iyo cirka ee dalalka xubnaha ka ah Midowga Yurub loo aqoonsaday “ururo argagixiso,” iyadoo tallaabadan lagu sheegay jawaab toos ah oo ka dhan ah go’aankii Midowga Yurub.

Go’aankaasi ayaa yimid kadib markii European Union uu ku daray Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) liiska ururrada argagixisada.

Mas’uuliyiinta Iiraan ayaa ku eedeeyay Midowga Yurub inuu qaaday tallaabo “siyaasadeysan oo cadaawad leh,” iyagoo sheegay in Tehran ay qaadi doonto tallaabooyin ka dhan ah cid kasta oo taageerta go’aankaas.

Xiisadda u dhaxeysa Iiraan iyo Midowga Yurub ayaa sii kordheysa, iyadoo tallaabooyinkan is-dhaafsiga ah ay sare u qaadi karaan khilaafka diblomaasiyadeed iyo midka amni ee labada dhinac.

CUSUB: Trump ayaa ka hadlay suurtagalnimada weerarro Mareykan ah oo lagu qaado Iran xitaa laga yaabo inay dhacaan toddobaadkan dhammaadkiisa balse weli go’aan k**a uusan gaarin.

Saraakiisha Mareykanka ayaa sheegaya in militarigu diyaar u yahay inuu weerar bilaabo “sida ugu dhaqsaha badan Sabtida,” inkastoo tallaabadu ay dib u dhici karto.

Wadahadalladu weli way socdaan, waxaana lagu tilmaamay kuwo “isbedbedelaya.” sida ay warisay CBS News.

Ciidamada isku dhafka ah ee Australia, Filibiin, iyo Mareykanka ayaa muujiyay go’aan wadajir ah oo lagu xoojinayo iskaashiga heer gobol iyo heer caalami si loo taageero Indo-Pacific xor ah oo furan, iyagoo fulinaya hawl wadajir ah oo iskaashi badeed ah oo dhinacyo badan leh gudaha Aagga Dhaqaale Gaar ah ee Filibiin inta udhaxeysay 15–16 Febraayo.

Hindiya waxay Faransiiska ka codsatay 31 diyaaradood oo dheeraad ah oo nooca Rafale Marine (Rafale-M) ah. Codsigan ayaa ku daraya 26-kii Rafale-M ee la dalbaday bishii Abriil 2025.

Haddii la ansixiyo, Ciidanka Badda Hindiya waxay guud ahaan yeelan doonaan 57 diyaaradood oo Rafale-M ah oo ka hawlgala maraakiibta diyaaradaha xambaara.

Tiradani waxay ka badan doontaa diyaaradaha Rafale ee ay hadda leedahay Ciidanka Badda Faransiiska (qiyaastii 41 diyaaradood).

Sidee u saameyn kartaa awoodda maraakiibta diyaaradaha xambaara ee Hindiya ama isu dheelitirka militariga ee gobolka?

Awoodda militari ee gobolka waxaa Hindiya ku samayn kartaa dhowr siyaabood marka ay kordhiso maraakiibta diyaaradaha xambaara:

Xakameynta marinnada badda:

Maraakiibta diyaaradaha xambaara waxay awood u leeyihiin inay ka ilaaliyaan ama ka xakameeyaan marinnada muhiimka ah sida Badweynta Hindiya iyo marinnada ganacsiga.

Tani waxay ka dhigeysaa Hindiya ciyaaryahan istiraatiiji ah oo saameyn ku leh dhaqaalaha iyo amniga gobolka.
Kordhinta awoodda digniinta iyo difaaca:

Rafale-M waxay la socon karaan hawada muddo dheer, taasoo siinaysa Hindiya awood ay ku ogaato quwadaha kale ka hor inta aysan weerar qaadin.

Waxay ka hortagi kartaa faragelinta badeed iyo hawlgallada milatari ee dalalka kale.
Saameyn siyaasadeed iyo istiraatiiji:

Awood badeed oo xoogan waxay Hindiya u oggolaaneysaa inay saameyn ku yeelato go’aamada amni ee gobolka.
Dalalka deriska ah waxay ku qasbanaan karaan inay kordhiyaan hubkooda, taasoo kordhinaysa tartanka militariga ee gobolka.

Ra’iisul wasaaraha Isra||l oo ka hadlay burburinta godadka Gaza

Ra’iisul wasaaraha Isra||l Nyahu ayaa sheegay in weli ay jiraan godad dhulka hoostiisa mara oo ku yaalla Marinka Gaza, inkastoo ciidamadiisu ay burburiyeen qayb ka mid ah shabakaddaas.

Netanyahu wuxuu xusay in la dumiyay ku dhowaad 150 kiiloomitir oo ka mid ah qiyaastii 500 kiiloomitir oo godad ah, isagoo carrabka ku adkeeyay in Israa||l ay doonayso inay sii waddo hawlgallada si gebi ahaanba loo soo afjaro.

Hadalka Ra’iisul wasaaraha ayaa imanaya xilli ay weli socdaan dagaallo culus iyo dadaallo caalami ah oo lagu doonayo xabbad-joojin ka hirgasha Gaza.

War rasmi ah; Ilo xogogaal ah ayaa xaqiijiyay in maalinta berri oo Axad ah, 15/02/2026, magaalada Mersin ayuu kaso shiraacan doonaa markabkii ugu horreeyay ee qodista shidaalka.

Markabka qodista shidaalka ee “Çağrı Bey” ayaa loo qabanayaa munaasabad si heer sare ah loo soo agaasimay, taas oo ay ka qeyb geli doonaan Wasiirka Tamarta Turkiga Alparslan Bayraktar iyo Wasiirka Batroolka Soomaaliya Daahir Shire, kuwaas oo si rasmi ah usoo sagootin doona markabka.

Sidoo kale, markii uu markabku soo gaaro xeebaha Soomaaliya, waxaa la filayaa in loo qabto xaflad soo dhaweyn ah oo ay ka qeyb geli doonaan madaxda ugu sarreysa Dowladda Federaalka.

Warbixintan ayaa muujinaysa tallaabo cusub oo ku aaddan horumarinta sahminta iyo qodista shidaalka dalka.

Turkey ayaa ciidamo cusub oo gaar ah u dirtay Soomaaliya si loo xoojiyo hawlgallada milateri, gaar ahaan amniga badda iyo xeebaha.

Ciidankan oo ka tirsan cutubka Amfibi Deniz Piyade Bölüğü (Ciidanka Lugta Badda) ayaa ka qeyb qaadan doona hawlgallada Taliska Somali-Turk Task Force, iyagoo diiradda saaraya tababar, saadka iyo taageerada farsamo ee ciidamada Soomaaliya.

Tallaabadan ayaa imanaysa kaddib heshiisyo iskaashi oo ay wada gaareen labada dal, xilli uu madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud safar ku tagay Turkiga safarkas kadib waxaana la filayay inay sare u qaaddo iskashiga labada dal gaar ahaan tagerida awoodda difaaca badda ee Soomaaliya iyo amniga guud ee xeebaha.

Faransiiska ayaa ku dhow inuu ka baxo barnaamijka Eurodrone ee qiimihiisu yahay €7.1 bilyan, isagoo ku tilmaamay mid aad u weyn, qaali ah, isla markaana aan si fiican ugu habboonayn dagaallada culus ee heer sare ah.

Paris waxay wada-xaajood kula jirtaa Jarmalka, Talyaaniga iyo Isbaanishka si ay uga baxdo mashruuca, kuwaas oo doonaya inay sii wadaan. Si kastaba, haddii Faransiisku baxo, dalalka harsan waxay qiyaasayaan in ay ku kacayso in ka badan €700 milyan oo dheeraad ah si mashruucu u socdo.

Mareykanka ayaa ku cadaadinaya Xamaas inay iska dhiibto dhammaan hubka awooda u leh inuu gaaro Israa’iil, sida ku cad qorshe qabyada ah oo ku saabsan Gaza, balse waxaa loo oggolaan lahaa kooxda inay marka h**e sii haysato qaar ka mid ah hubka fudud.

Koox uu hoggaaminayo Mareykanka, oo ay ku jiraan Jared Kushner iyo ergayaal sare oo kale, ayaa qorsheynaya inay toddobaadyada soo socda u gudbiyaan soo jeedintan Xamaas.

Qorshuhu wuxuu ku baaqayaa hub-dhigis marxalado ah, iyadoo hubka culus si degdeg ah loo burburinayo, halka hubka harayna la diiwaangelin doono kadibna mustaqbalka la wareegi doono waxa wariyay NYT.