29/08/2026
𝐀𝐑𝐑𝐈𝐕𝐄𝐃𝐄𝐑𝐂𝐈 | «Το μυστικό της αλλαγής είναι να επικεντρωθείς, όχι στο να πολεμήσεις το παλιό, αλλά στο να χτίσεις το νέο», είπε μετά τη λήξη του χθεσινού ματς ο Ρούμπεν Αμορίμ, όχι, εντάξει, δεν το έχει πει αυτός, και είναι πολύ νωρίς για να τον ποτίσουμε κώνειο, αλλά το βράδυ της Παρασκευής στο San Siro ήταν ένα βράδυ αλλαγής.
Αλλαγής και αποχαιρετισμών. Ο ένας αποχαιρετισμός στο προσκήνιο, πριν τη σέντρα, κάτω από τα φώτα της Scala, μια γιγαντιαία ροσονέρα φανέλα με το νούμερο 6 στο κέντρο του γηπέδου, και μία μικρότερη, αυτή που θα φορούσε μέσα από το δερμάτινο τζάκετ του, αφημένη σε μία άδεια, πλέον, θέση στα επίσημα.
Χιλιάδες κόσμου χειροκρότησε συγκινημένος γιατί έλεγε αντίο σε ένα αιώνιο σύμβολο της ομάδας και του παγκόσμιου ποδοσφαίρου, o προπονητής της Βενέτσια, Τζοβάνι Στρόπα, δεν μπόρεσε να συγκρατήσει τα δάκρυα του, αυτός έχασε έναν αγαπημένο παλιό συμπαίκτη, ο Ντανιέλε Μασάρο δίπλα στην άδεια θέση στις κερκίδες έκλαψε γοερά γιατί έχασε τον αδελφικό του φίλο. Το San Siro τίμησε το πέρασμα των εποχών με ένα “Ciao Capitano”, ολιγόλεπτα, σεμνά και ταπεινά, όπως άρμοζε στην περίσταση, όπως θα επιθυμούσε και ο ίδιος, ο τεράστιος αρχηγός, Φράνκο Μπαρέζι.
Το ματς αρχίζει, η Μίλαν στα ροσονέρι, το σορτσάκι λευκό, και σκέφτομαι ότι έχω πολλά χρόνια να ακούσω ένα τόσο θορυβώδες San Siro, από το πρώτο μέχρι το τελευταίο δευτερόλεπτο τα ντεσιμπέλ στο κόκκινο, θα ορκιζόμουν ότι αν έκλεινα τη φωνή και έβγαινα στην αυλή θα το άκουγα μέχρι το Πολύδροσο. Δεν ήταν εύκολο. Η Βενέτσια δεν κλείστηκε, προσπάθησε να παίξει μπάλα, προσπάθησε να απειλήσει, αλλά δεν είχε την ποιότητα να πάρει βαθμούς, και όπως και στην πρεμιέρα απέναντι στην Λέτσε έχασε με 2-0.
Ο Σαλεμάκερς μπήκε αλλαγή στο δεύτερο ημίχρονο και άλλαξε το ματς, ο Γκονσάλο Ράμος σκόραρε το πρώτο του γκολ (αφού έχασε 2-3 μεγάλες ευκαιρίες), ο Μάριο Χίλα στην άμυνα ήταν ο κορυφαίος του γηπέδου, ο Ραμπιό πλησιάζει όλο και πιο κοντά στα λεπτά που θα τον επιστρέψουν στην βασική ενδεκάδα, ο Μόντριτς έδωσε στο 74’ τη μαγική του μαγκούρα στον Άρντον Γιασάρι, όλα καλά μέχρι στιγμής. Σίγουρα, όχι και η πιο όμορφη νίκη, αλλά αυτό δεν είναι το ζητούμενο για την Μίλαν επί του παρόντος.
Η ομάδα του Ρούμπεν Αμορίμ έκανε το δύο στα δύο, αυτό είναι το ζητούμενο μετά από ένα καλοκαίρι κοσμογονικών αλλαγών, να μη μείνει πολύ πίσω από πολύ νωρίς. Η αγωνιστική ταυτότητα αρχίζει να διαγράφεται, κάποια πράγματα λειτουργούν μέσα στο γήπεδο, κάποια άλλα χρειάζονται οπωσδήποτε βελτίωση, αλλά η Μίλαν σαφέστατα προτιμά να κάνει αυτή τη συζήτηση με τους έξι βαθμούς στη τσέπη.
Ο δεύτερος αποχαιρετισμός έλαβε μέρος στα παρασκήνια, σχεδόν αθόρυβα, σαν κάτι που δεν θέλει η οικογένεια να αναφέρει στο τραπέζι, αν και ο Ραφαέλ Λεάο βρισκόταν στο San Siro για να παρακολουθήσει την Μίλαν για τελευταία φορά ως παίκτης της. Με τις βαλίτσες έτοιμες για το ταξίδι στην Τουρκία θα πει πως ίσως αυτό να μην το ιδανικό τέλος, ίσως θα έπρεπε να πει το αντίο του φορώντας τη φανέλα, στέλνοντας τα φιλιά του στην curva μετά από μία ακόμη νίκη. Ευχαρίστησε τους πάντες, του συμπαίκτες του, τον σύλλογο, όλους αυτούς που τον βοήθησαν να ωριμάσει.
Είπε ότι έκλαψε. Δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος να μην πάρουμε τα λόγια του τοις μετρητοίς, άλλωστε όπως είπε, επίσης, και ο ίδιος, θα είναι πάντα ένα μέρος της ιστορίας του κλαμπ, γιατί γνωρίζει το τι έχει πετύχει με αυτό. Βρείτε μου κάποιον που αμφισβητεί αυτή τη δήλωση και θα σας βρω έναν ψεύτη. Επτά χρόνια είναι αυτά.
Χρόνια που η Μίλαν βολόδερνε κυνηγώντας τα φαντάσματα του παρελθόντος, χρόνια που επέστρεψε σε Ιταλία και Ευρώπη, φυσικά και η σεζόν του Σκουντέτο, εκείνη η σεζόν που έκλεισε πανηγυρικά στο Mapei με τις τρεις ασίστ του. Ο Λεάο ήταν εκεί, στα δύσκολα, στα εύκολα, στις μεγάλες απογοητεύσεις, στους φοβερούς θριάμβους. Στιγμές, και προσφορά στον σύλλογο, που δεν μπορεί να αναιρέσει κανείς.
Τι του καταλογίζει ομως ο φίλαθλος κόσμος; Αρχικά, ότι δεν «έγραφε» αριθμούς. Ωραία, ας τους δούμε και αυτούς: σε 291 ματς με την Μίλαν ο Ράφα Λεάο έχει σκοράρει 80 γκολ και έχει μοιράσει 65 ασίστ. Περισσότερα γκολ από Γουεά, από Πάτο, από τον Ρουντ μάδερφάκιν Χούλιτ. Περισσότερες ασίστ από Ντέγιαν Σαβίσεβιτς, από Αλμπερτίνι, από Ζβόνε Μπόμπαν. Θα μπορούσαν αυτοί οι αριθμοί να είναι μεγαλύτεροι; Ίσως, αλλα ας μη γελιόμαστε, το ζήτημα δεν είναι αυτό. Το ζήτημα είναι το αιώνιο συννεφάκι πάνω από το κεφάλι του που γράφει ένα μεγάλο «what if?».
Γιατί εδώ έχουμε και ένα ποδοσφαιρικό παράδοξο: από τη μία ο Λεάο, ως παίκτης, ως ποιότητα, ως ταλέντο, ήταν αυτός που θύμιζε στον κόσμο ότι η Μίλαν είναι η Μίλαν. Από την άλλη, αυτή η ποιότητα, αυτό το ταλέντο, δεν ήταν αρκετό να οδηγήσει την ομάδα στα μεγαλεία του παρελθόντος. Το να ρίξουμε το φταίξιμο μόνο σε αυτόν θα ήταν άδικο. Το θέμα είναι οι προσδοκίες.
Προσδοκίες που, σαφέστατα, γέννησε ο ίδιος στον κόσμο με τα πράγματα που έδειξε ότι μπορεί να κάνει μέσα στο γήπεδο.
Αλλά να και ένα όχι και τόσο δημοφιλές ενδεχόμενο, εκεί που αντιστρέφεται το «what if?». Τι αν ο Ράφα Λεάο, όχι δεν μπορεί, αλλά δεν θέλει να γίνει αυτό, οτιδήποτε και να είναι «αυτό», που περιμένει ο κόσμος;
Ότι δεν τον ενδιαφέρει, ρε παιδί μου. Ότι θέλει να παραμείνει ο cool surfer που διαλέγει τα κύματα, και να ντριμπλάρει αντιπάλους δίχως αύριο με το χαμόγελο στα χείλη, η χαρά της ζωής, χωρίς ευθύνες στους ώμους του; Ένα αφήγημα άκρως παράταιρο στη στρατόσφαιρα του ελίτ ποδοσφαίρου, αλλά και ένα που δεν μπορούμε να αποκλείσουμε.
Τώρα φεύγει, εγώ το βρίσκω κάπως λογικό αλλά και πολύ στενάχωρο, το φωσκολικό σίριαλ Γιάγκος Λεάο έφτασε στο τέλος του, ο χρόνος θα περάσει, και θα μπορέσουμε κάποια στιγμή να κάνουμε μία πιο ψύχραιμη αποτίμηση της παρουσίας του.
Χωρίς να συμφωνώ απόλυτα, η κοινή συναίνεση λέει ότι υπήρξαν δύο Λεάο: αυτός που κάποια βράδια έψαχνες να τον βρεις μέσα στο γήπεδο, και αυτός που κάποια άλλα βράδια εμφανιζόταν στα καλύτερα του, ο Ηλεκτρικός Ράφα, που τον έβλεπες και νόμιζες ότι είναι ο καλύτερος ποδοσφαιριστής στον κόσμο. Προσωπικά, θα διαλέξω να θυμάμαι τα τελευταία.
