23/06/2026
👉ΣΧΟΛΙΟ Ε.Ο.Ο.Α. ΣΤΗΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΕΙΔΙΚΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ
Η Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβασίας Αναρρίχησης, εκτός από την ανάπτυξη των αθλημάτων της, στους σκοπούς του καταστατικού της προβλέπει τη διαφύλαξη και προστασία του ορεινού φυσικού περιβάλλοντος και οικοσυστημάτων, όπου ασκείται η ορεινή πεζοπορία και οι διασχίσεις ορεινών όγκων, η ορειβασία κι ο αλπινισμός και η αναρρίχηση στο φυσικό της πεδίο. Δεν θα μπορούσε επομένως η Ε.Ο.Ο.Α. να παραμένει αμέτοχη στην υποβάθμιση και καταστροφή που συντελείται στο ορεινό περιβάλλον της Ελλάδας. Οι κορυφογραμμές της πατρίδας μας αποτελούν περιοχές ιδιαιτέρου φυσικού κάλους. Το ανάγλυφό τους διασχίζουν Ευρωπαϊκά και Εθνικά μονοπάτια. Σ΄ αυτές είναι χτισμένοι παραδοσιακοί ορεινοί οικισμοί, υπάρχουν εθνικοί δρυμοί, προστατευόμενες περιοχές NATURA 2000, γεωπάρκα, μνημεία της φύσης, άγρια πανίδα και χλωρίδα, απάτητες γωνιές.
------
Μετά από επτά ολόκληρα χρόνια από την έναρξη της διαδικασίας αναθεώρησης, καθώς και έπειτα από διαδοχικές παρατάσεις και αναβολές στην ολοκλήρωσή της, παρουσιάστηκε προς διαβούλευση το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ. Ωστόσο, κατά την άποψή της ΕΟΟΑ το προτεινόμενο πλαίσιο δεν συνιστά ουσιαστική μεταρρύθμιση, όπως παρουσιάζεται, και δεν κινείται προς την ορθή, κατά την άποψη της Ε.Ο.Ο.Α., κατεύθυνση της πληρέστερης προστασίας του φυσικού πλούτου της Ελλάδας και των προστατευόμενων περιοχών του Δικτύου NATURA 2000 (και ΕΖΔ και ΖΕΠ) αλλά διατηρεί σε μεγάλο βαθμό το υφιστάμενο καθεστώς, λαμβανομένου υπόψη του πεδίου εφαρμογής αυτού δυνάμει των τελικών και μεταβατικών διατάξεων (βλ. άρθρο δεύτερο του Κεφαλαίου ΙΑ’). ⚠️Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι μέσω των μεταβατικών διατάξεων επιχειρείται η διατήρηση σε ισχύ και η ουσιαστική νομιμοποίηση έργων ΑΠΕ που έχουν ήδη αδειοδοτηθεί ή βρίσκονται σε διαδικασία αδειοδότησης, ενώ υπό το καθεστώς του νομοσχεδίου η υλοποίηση τέτοιων έργων δεν θα ήταν εφικτή. Ενδεικτικά αναφέρεται η παρ. 9 του άρθρου δεύτερου του Κεφαλαίου ΙΑ’, η οποία προβλέπει τα εξής: «Φάκελοι ΜΠΕ έργων που έχουν υποβληθεί στις αρμόδιες υπηρεσίες και έχουν λάβει έγκριση τυπικής πληρότητας έως 20 Μαΐου 2026, συνεχίζουν να αξιολογούνται κατά τη διαδικασία έγκρισης ή μη της ΜΠΕ και έκδοσης ΑΕΠΟ, σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας.». Προκύπτει λοιπόν ότι ένας πολύ μεγάλος αριθμός έργων ΑΠΕ εξαιρείται του πεδίου εφαρμογής του νομοσχεδίου. Ως εκ τούτου, επιβαρύνονται με έργα ΑΠΕ και μάλιστα δυσανάλογα περιοχές της Ελλάδας, στις οποίες έχουν προκριθεί και βρίσκονται ήδη σε στάδιο περιβαλλοντικής αδειοδότησης έργα ΑΠΕ, με αποτέλεσμα να μην λαμβάνονται επαρκώς υπόψη οι σωρευτικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις που έχουν ήδη επιβαρύνει πολλές περιοχές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, σήμερα βρίσκονται σε λειτουργία περίπου 18 GW έργων ΑΠΕ, εκ των οποίων 5,8 GW αιολικά και 11 GW φωτοβολταϊκά. Επιπλέον, έχουν χορηγηθεί οριστικές προσφορές σύνδεσης για περίπου 15 GW, ενώ περιβαλλοντικούς όρους διαθέτουν έργα συνολικής ισχύος περίπου 45 GW. Συνεπώς, έργα συνολικής ισχύος περίπου 78 GW δεν επηρεάζονται από τις ρυθμίσεις του νέου Χωροταξικού Πλαισίου!! Από αυτά, τα φωτοβολταϊκά έργα αντιστοιχούν σε περίπου 62 GW και τα αιολικά σε περίπου 15 GW, χωρίς να συνυπολογίζονται τα έργα για τα οποία ενδέχεται να έχουν ήδη υποβληθεί φάκελοι περιβαλλοντικής αδειοδότησης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του ίδιου του Υπουργείου, το νέο Χωροταξικό αναμένεται να επηρεάσει μόνο έργα που διαθέτουν βεβαίωση παραγωγού αλλά δεν έχουν ακόμη περιβαλλοντική αδειοδότηση, συνολικής ισχύος περίπου 27–30 GW. Με άλλα λόγια, βάσει των ίδιων των κυβερνητικών εκτιμήσεων, τα ήδη αδειοδοτημένα ή ώριμα έργα επαρκούν για την κάλυψη των ενεργειακών στόχων της χώρας έως το 2050, γεγονός που σημαίνει ότι το νέο πλαίσιο αφορά κυρίως έργα που ενδέχεται να υλοποιηθούν μετά το 2050!!
❗️Συνάγεται λοιπόν ότι έργα ΑΠΕ και συγκεκριμένα ΑΣΠΗΕ και φωτοβολταϊκά αλλά και λοιπά έργα ΑΠΕ που έχουν αδειοδοτηθεί σε βουνοκορφές της Ελλάδας και σε ορεινές τοποθεσίες της Ελλάδας πάνω από 1.200 μέτρα θα υλοποιηθούν!! Επίσης, το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο δεν θίγει τα Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα (ΜΥΗΕ) και την υλοποίηση τέτοιων έργων σε ανέγγιχτες περιοχές της Ελλάδας, τα οποία προκαλούν δυσανάλογα τεράστια οικολογική καταστροφή.
Η εγκατάσταση έργων ΑΠΕ και δη ΑΣΠΗΕ απαιτεί έργα υποδομής σε δύσβατες απομακρυσμένες ορεινές περιοχές, διάνοιξη δρόμων, κόψιμο δέντρων, κατασκευές με σκυρόδεμα κλπ. τα οποία προκαλούν μόνιμη αλλοίωση και υποβάθμιση του ορεινού οικοσυστήματος, κυριολεκτικά προκαλούν «ισοπέδωση» και μετατροπή των βουνοκορφών σε ανοικτούς χώρους εγκατάλειψης αυτών των κατασκευών. Σχετικές μελέτες καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η αλόγιστη εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ επιδρά αρνητικά στο τοπικό μικροκλίμα, λόγω αύξησης της μέσης θερμοκρασίας των περιοχών στις οποίες τοποθετούνται, με την αποψίλωση δασικών εκτάσεων και τους ορεινούς ταμιευτήρες νερού, συμβάλλοντας κατ΄ επέκταση στην ξηρασία και την κλιματική αλλαγή. Η UIAA μάλιστα πρόσφατα επικαιροποίησε την Διακήρυξη του Τυρόλο για τις αρνητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην ορειβασία και αναρρίχηση, ένας ακόμη σοβαρός λόγος για τον οποίο η ΕΟΟΑ αντιτίθεται σε ότι και όποιον συμβάλει αρνητικά στην κλιματική αλλαγή.
❗️Η ανεξέλεγκτη τοποθέτηση ΑΣΠΗΕ και λοιπών έργων ΑΠΕ στις βουνοκορφές συνεπάγεται αυξημένες ανάγκες αποθήκευσης της παραγόμενης ενέργειας με τη χρήση τοξικών εύφλεκτων συστημάτων/μπαταριών λιθίου σε άλλες μόνιμες εγκαταστάσεις που κατασκευάζονται μέσα σε προστατευόμενες δασικές αλλά και αλπικές περιοχές, με ορατό κίνδυνο σε περίπτωση πυρκαγιάς. Η προβλεπόμενη ανακύκλωση των υλικών (π.χ. πτερυγίων) διοχετεύει στο περιβάλλον απαγορευμένες τοξικές ουσίες που τελικά περνούν στον υδροφόρο ορίζοντα και την τροφική αλυσίδα, με απρόβλεπτες συνέπειες για τους ανθρώπους και όχι μόνο.
❌Η αισθητική επιβάρυνση που προκαλούν οι εγκαταστάσεις των αιολικών πάρκων και τα λοιπά έργα ΑΠΕ στους ορεινούς όγκους της χώρας μας έχουν άμεσες επιπτώσεις και στον εναλλακτικό τουρισμό.
Οι ορεινές υπαίθριες δραστηριότητες, η ορεινή πεζοπορία, η ορειβασία κι ο αλπινισμός, η αναρρίχηση, το ποδήλατο βουνού, το ορειβατικό σκι και η χιονοδρομία αποτελούν δραστηριότητες συνδεδεμένες με τα βουνά, τα δάση και τα νησιά μας και κατ’ επέκταση συνδεδεμένες με τον εναλλακτικό τουρισμό που αποτελεί σχεδόν τον μοναδικό εναπομείναντα τρόπο βιοπορισμού των μικρών κοινοτήτων στη χώρα μας και όχι μόνο. Ας φανταστούμε περιοχές με παγκόσμια αναγνωρισμένο φυσικό κάλος, πώς θα μεταμορφωθούν στο όνομα της «ανάπτυξης» με την ανεξέλεγκτη και αλόγιστη τοποθέτηση Α.Π.Ε.
----------------------
👉Καλούμε λοιπόν την πολιτεία να λάβει υπόψη της όλα τα παραπάνω και ζητάμε:
⭕️Την ανάκληση όλων των αδειών παραγωγής και βεβαιώσεων παραγωγού για έργα ΑΠΕ και των ΑΕΠΟ έργων ΑΠΕ που δεν συμβαδίζουν με τις διατάξεις του νομοσχεδίου και, μετά την ψήφισή του, νόμου του κράτους (νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ) και δεν πληρούν τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια χωροθέτησης βάσει το νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ.
⭕️ Να υιοθετηθεί ως μέγιστο υψόμετρο για έργα ΑΠΕ στα βουνά τα 800 μέτρα. Στους ορεινούς όγκους μικρών νησιών αναλογικά χαμηλότερα (Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας έχει ήδη ορίσει μέγιστο υψόμετρο τα 800μ).
⭕️ Την πλήρη και ολική απαγόρευση έργων ΑΠΕ σε προστατευμένες περιοχές του Δικτύου Natura 2000 (ΕΖΔ και ΖΕΠ) και καθορισμός ελάχιστης απόστασης χωροθέτησης από αυτές (Ευρωπαϊκές χώρες έχουν υιοθετήσει τα 20 χλμ). Στο σημείο αυτό πρέπει να τονιστεί ότι το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ ουσιαστικά προβλέπει τις ίδιες αποστάσεις εγκαταστάσεων ΑΠΕ σε σχέση με το υφιστάμενο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ (ΚΥΑ 49828/2008) (ενδεικτικά αναφέρεται η απόσταση των 500 μέτρων μεταξύ οικισμού και εγκατάστασης ΑΠΕ), ενώ δεν προσδιορίζεται επί της ουσίας ζώνη/περιοχή αποκλεισμού έργων ΑΠΕ περιμετρικά των περιοχών αποκλεισμού και ζωνών ασυμβατότητας, θεσπίζοντας ελάχιστη απόσταση χωροθέτησης από αυτές (τις περιοχές αποκλεισμού και τις ζώνες ασυμβατότητας). Ενδεικτικά αναφέρεται ότι σχετικά με τους Πυρήνες Εθνικών Δρυμών, κηρυγμένα μνημεία της φύσης και αισθητικά δάση που δεν περιλαμβάνονται στις περιοχές απολύτου προστασίας της φύσης και προστασίας της φύσης, και με Υγροτόπους RAMSAR, η ελάχιστη απόσταση που τίθεται από τα ανωτέρω και των έργων ΑΠΕ, είναι μόλις 500 μέτρα.
✊Είμαστε στο πλευρό των ορειβατικών συλλόγων που αγωνίζονται για την διαφύλαξη των τόπων τους, στο πλευρό των τοπικών κοινωνιών των Περιφερειών, των Δήμων, των κατοίκων όλων των πληγέντων ορεινών περιοχών και όσων ακόμα σχεδιάζεται να πληγούν και αντιστεκόμαστε μαζί τους.
-
-
-
#Ελλαδα #βουνά
22/06/2026
17/06/2026
16/06/2026
12/06/2026
08/06/2026
07/06/2026