10/07/2024
#क्रिकेट #विश्वातील #लिटि्ल #मास्टर
भारतीय संघातील आघाडीचे फलंदाज "लिटि्ल मास्टर" अर्थात #सुनील #मनोहर #गावसकर* यांचा १० जुलै रोजीपासून "अमृत काळ" सुरू झाला आहे. जुलै १०, १९४९ रोजी मुंबईत जन्मलेले गावसकर हे १० जुलै, २०२४ रोजी ७५ वर्षाचे होत आहेत. भारतात आतापर्यंत अनेक उत्तमोत्तम क्रिकेटपटू तयार झाले आहेत. त्यातले सुनील गावसकर हे एक श्रेष्ठ क्रिकेटर!
सुनील गावसकर यांना कसोटी क्रिकेटच्या इतिहासातील सर्वोत्तम आघाडीचे फलंदाज मानले जाते. सन १९७१ ते १९८७ या १६ वर्षाच्या क्रिकेट पर्वातील कसोटी सामन्यांत भारतातर्फे खेळताना सुनील गावसकर यांनी १२५ कसोटी सामन्यात ३४ शतके आणि ४५ अर्धशतकांच्या सहाय्याने एकूण १०,१२२ धावा केल्या आहेत. ह्या धावा जमवताना त्यांची फलंदाजीची सरासरी नेहमी ५०च्या वर राहिली. भारतातर्फे खेळत असताना सन १९८३ मध्ये कपिल देवच्या नेतृत्वाखाली प्रुडेन्शियल वर्ल्डकप तर स्वतः कर्णधार असताना ऑस्ट्रेलियात सन १९८७ मध्ये बेन्सन अँड हेजेस मिनी वर्ल्डकप जिंकला.
सुनील गावसकर यांनी १९७१ साली वेस्ट इंडीज विरूद्धच्या कसोटी मालिकेतून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले. त्या मालिकेत गावसकरांनी ७७४ धावा लुटल्या. आज ही तो विक्रम अबाधितच आहे. त्याच मालिकेत गयाना येथे कारकिर्दीतील #पहिले #शतक ठोकले. वेस्ट इंडीजचे मायकल #होल्डिंग, मालकम #मार्शल, अँडी #रॉबर्ट्स, जोएल #गार्नर, रोहन #कन्हाई, ऑस्ट्रेलियाचे डेनिस #लिली, जेफ #थॉमसन, इंग्लंडचा इयान #बोथम, न्युझीलंडचा रिचर्ड #हार्डली आणि पाकिस्तानचे #इम्रान खान व सिकंदर #बख्त या गोलंदाजांचा तो सुवर्णकाळ होता. कोणत्याही मैदानावर फलंदाजांना घाबरवणारी ही गोलंदाजी खेळून धावा लुटणे म्हणजे एक कसबच! गावसकरांनी ते कसब दाखवले आणि आव्हान पेलत तुफान मारा करणाऱ्या गोलंदाजांचा तितक्याच धाडसाने सामना केला.
त्याकाळात सुनील गावसकर यांनी #हेल्मेट #न #वापरता केवळ टोपी घालून आग ओकणाऱ्या गोलंदाजी माऱ्याचा मुकाबला केला. त्यांनी नुसता मुकाबलाच केला नाही तर त्या गोलंदाजीचा खरपुस समाचार घेत अनेक विक्रम मोडीत काढत तब्बल ३४ कसोटी शतके ठोकली. त्यांचा #स्ट्रेट #ड्राइव्ह हा फटका अफलातून असायचा. बॉलरच्या दिशेने अगदी त्याच्या जवळून मारलेला हा स्ट्रेट ड्राइव्ह रसिक क्रिडीप्रेमींच्या डोळ्याची पारणे फेडणारा असे. डोळ्यांची पापणी लवते न लवते तोच चेंडू साईड स्क्रीनला धडकत चार धावांसाठी सीमारेषेपार असायचा.
फलंदाज सुनील गावसकर यांच्याकडे अमर्याद एकाग्रता व शास्रशुध्द पध्दतीच्या फलंदाजीच्या जोरावर खेळपट्टीवर नांगर टाकून उभे राहण्याची कला होती. खूप दूरवरून धावत येऊन जीवाचा थरकाप करायला लागणाऱ्या गोलंदाजीला धैर्याने तोंड देत त्यांनी खऱ्या अर्थाने *कसोटीचा काळ* पेलला. त्यात तंत्रशुद्धता, फटके निवडण्याचे कौशल्य, एकाग्रता आणि खेळपट्टीवर धाडसाने उभे राहणे ही गावसकरांच्या फलंदाजीची वैशिष्ट्ये राहिलीत. म्हणूनच प्रतिस्पर्ध्यासाठी सुनील गावसकर यांची विकेट #अमुल्य* होती.
सुनील गावसकर यांची 'प्रतिमा' जितकी उठावदार तितकीच त्यांची 'प्रतिभा' ही भारीच! सन १९८० मध्ये गावसकर यांनी #सावली #प्रेमाची या मराठी सिनेमातून आणि १९८८ साली "मालामाल" या हिंदी सिनेमातून रूपेरी पडद्यावर ही दर्शन दिले. मुळातच विनोदबुद्धी असलेले गावसकर यांना क्रिकेट कसोटीचा निकाल अनिर्णित राहतोय असे वाटले, की मग ते स्वत: गोलंदाजीला येत प्रेक्षकांचे भरपूर मनोरंजन करायचे. कधी ते डेनिस लिली, माल्कम मार्शल, जेफ थॉम्सन तर कधी इम्रान खान, अब्दुल कादिर यांची नक्कल करत गोलंदाजी करताना त्यांच्या लकबी व कृतीतून सामना पहाणाऱ्या प्रेक्षकांना हसवायचे.
निवृत्तीनंतर गावसकरांनी क्रिकेट मात्र काही सोडले नाही. कॉमेंट्रीच्या माध्यमातून ते क्रिकेटशी जोडून राहिले. ते जितके चांगले समालोचक तितकेच उत्तम लेखक ही आहेत. गावसकरांचे लेखन हे नेहमीच बहारदार राहिले. 'सनी डेज्', वन डे वन्डर्स, रन्स अँड रूइन्स आणि आयडॉल ही त्यांनी लिहिलेली वाचनीय व प्रसिद्ध पुस्तके. सोबतच वर्तमानपत्रांतून त्यांनी केलेले 'स्तंभलेखन' ही तितकेच लोकप्रिय. सुनील गावसकर हे स्वतः एक थोर क्रिकेटर असताना त्यांनी आपल्या समकालीन क्रिकेटपटूंचे आपल्या लेखणीतून गुणगान गायले आहे. हा देखील त्यांचा थोरपणाच नाही का? मागील काही वर्षात चमकलेला विराट कोहली आणि ९० च्या दशकातील क्रिकेटचा देव सचीन तेंडूलकर हे जगभर प्रसिद्ध आहेत.
पण सुनील गावसकर यांची बातच कुछ और..! विनयता, नम्रपणा, विनोदबुद्धी, मोठेपण मिळाले तरी नेहमी जमीनीवर पाय आणि अविरत समाजसेवा ही सुनील गावसकर यांची जीवन जगण्याची वैशिष्ट्ये आहेत. अशा थोर, जेष्ठ आणि श्रेष्ठ "लिटि्ल मास्टर सुनील गावसकर" यांना #अमृत #महोत्सवी वाढदिवसाच्या हार्दिक हार्दिक शुभेच्छाशुभेच्छा 🎂🍰🎊🎉
✍ लेखन-©® #संजीव #केशव #देवकर*
©[email protected]
Mobile No.9921502280
