25/09/2026
Вишванатан Ананд найм дахь дэлхийн аварга Михаил Талийн тухай:
"Таль бол чамайг хамгийн түрүүнд 2+2=5 болчихдог харанхуй, будлиантай ой руу дагуулж ордог хүн байсан. Үнэндээ тэр ингэж хэлж байгаа мэт: 'Би блүф хийж байна. Өөрийн хийж байгаа зүйл буруу гэдгийг мэдэж байна. Гэхдээ энэ эмх замбараагүй байдал дунд чи чигээ алдаж, би 2+2=5 гэж хэлсэн үү, эсвэл 6 гэж хэлсэн үү, 7 гэж хэлсэн үү гэдгийг ч санахаа болино. Аль нь зөв хариу болохыг хүртэл мартчихна.'
Тэгээд өрөг дуусахад хожигдсон нь чи байдаг. Зөвхөн тэр үед л бүх зүйл ойлгомжтой болдог. Харин тухайн мөчид бол үүнтэй тэмцэх боломж бараг байгаагүй. Энэ нь Талийн тоглолтын хэв маягийг маш оновчтой дүрсэлж байгаа юм. Тэр үнэхээр ингэж тоглодог байсан.
Үүнийг дахин давтах боломжгүй. Өнөөдөр компьютер хормын төдийд няцаалтыг нь харуулаад л 'Тэгээд ингээд л болоо юу?' гэж хэлнэ. Гэхдээ тэр үед байж үзэх хэрэгтэй байсан. Талийн санаа буруу байсан гэдгийг, өөрөөр хэлбэл хаана нь '4', хаана нь '5' байсныг нотлоход дөрвөн цаг шаарддаг байсан тэр үед амьдарч байсан нь миний аз. Гэхдээ энэ бүхнийг хөлгийн ард, цагийн дарамтан дор хийх ёстой байсан гэдгийг бодохоор Таль өрсөлдөгчдөдөө ямар их нөлөө үзүүлдэг байсныг би өнөөдөр ч үнэлдэг.
Түүний олон санаа бидэнд бараг ойлгогдохооргүй санагддаг байлаа. (...)
Таль ийм аргыг төвөгтэй байрлалуудад ашигладаг байсан бол Магнус энгийн байрлалуудад ашигладаг. Тэр ингэж хэлж байгаа мэт: 'Хараач, энэ 4 чинь яг л 5 шиг харагдаж байна. Тиймээс хамгийн илэрхий нүүдлээ хий.'
Би үргэлж Талийн хэв маягт татагддаг байсан. Каспаров ч мөн адил. Тактикийн, динамик тоглолтод дуртай байлаа. Тэнд хөлгүүд хүчирхэгжин өсөж, хоорондоо сүлэлдэж, өрсөлдөгчөө тэнцвэргүй байдалд оруулдаг.
Харин Магнус эсвэл Карповын арга барил өөр байсан. Тэдний дарамт аянга шуурга шиг байлаа. Эргэн тойрон бүх зүйл тайван, тэнгэр цэнхэр хэвээр харагдана. Гэтэл гэнэт өөрөөсөө: 'Бороо хэзээ орж эхэлчихэв ээ?' гэж асуудаг байсан."
Энд "2+2=5" гэдэг нь шууд утгаараа биш, харин Талийн үүсгэдэг тактикийн эмх замбараагүй байрлалд өрсөлдөгч нь бодит үнэлгээгээ алдаж, бурууг зөв гэж харж эхэлдэг сэтгэлзүйн нөлөөг зүйрлэн хэлсэн хэрэг юм. Тиймээс Ананд Талийг шатрын түүхэн дэх хамгийн агуу "будлиан үүсгэгч" тактикчдын нэг гэж магтаж байна.
