28/04/2026
🌟 𝗢𝘄𝗼𝗰𝗻𝘆 𝗽𝗼𝗰𝘇ą𝘁𝗲𝗸 𝗿𝗼𝗸𝘂 𝗭𝗲𝘀𝗽𝗼ł𝘂 𝗕𝗮𝗱𝗮𝘄𝗰𝘇𝗲𝗴𝗼 𝗨𝗖𝗟 🌟
Z dumą prezentujemy 6 najnowszych publikacji naukowych pracowników Uniwersyteckiego Centrum Lekkoatletycznego Ośrodka Badań Innowacyjnych w Sporcie oraz Zakład Chemii Medycznej i Metabolomiki. Prace powstały dzięki intensywnej współpracy z portugalskimi uczelniami (Universidade da Madeira - Página Institucional, Universidade de Coimbra, Universidade de Lisboa) oraz partnerami z Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu oraz z Genewy! 🇵🇱🇵🇹🇨🇭
Oto co udało nam się zbadać i jakie wnioski płyną z naszych prac:
1️⃣𝐁𝐌𝐂 𝐒𝐩𝐨𝐫𝐭𝐬 𝐒𝐜𝐢𝐞𝐧𝐜𝐞, 𝐌𝐞𝐝𝐢𝐜𝐢𝐧𝐞 𝐚𝐧𝐝 𝐑𝐞𝐡𝐚𝐛𝐢𝐥𝐢𝐭𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧 (𝐈𝐅: 𝟐.𝟏)
⚽️ Badano: Wpływ krótkiej, 5-dniowej przerwy w środku sezonu na formę półprofesjonalnych piłkarzy.
💬 Wnioski: Już tak krótka przerwa bez treningu znacząco obniża zdolność do wielokrotnych sprintów, choć siła i skład ciała pozostają stabilne. Trenerzy powinni planować specjalne interwencje po powrocie z odpoczynku.
Saldanha, J. G., Santos, F., Martinho, D. V., Sarmento, H., Marques, A., Campos, P., ... & Gouveia, É. R. (2026). Short-term detraining in semi-professional male football players: impact of a 5-day mid-season break on performance-an observational study. BMC Sports Science, Medicine and Rehabilitation.
https://link.springer.com/article/10.1186/s13102-026-01654-4
2️⃣ 𝐑𝐞𝐭𝐨𝐬 (𝐈𝐅: 𝟎.𝟗)
🏀 Badano: Różnice płciowe w budowie ciała i sprawności fizycznej młodych koszykarzy.
💬 Wnioski: Chłopcy charakteryzują się wyższą beztłuszczową masą ciała i lepszymi wynikami w skokach oraz sile chwytu. Badania potwierdziły silny związek między poziomem tkanki tłuszczowej a wynikami w testach skocznościowych i równowagi.
França, C., Martins, F., Santos, F., Teixeira, F., Śliż, M., Przednowek, K., ... & Gouveia, E. R. (2026). S*x differences in body composition and physical fitness of young basketball players.
https://digituma.uma.pt/entities/publication/d5c2f701-7b6b-4d7d-8870-660f35d968db
3️⃣ 𝐁𝐫𝐚𝐢𝐧 𝐒𝐜𝐢𝐞𝐧𝐜𝐞𝐬 (𝐈𝐅: 𝟐.𝟕)
🤾♂️ Badano: Sezonowe zmiany zdolności psychomotorycznych u zawodowych piłkarzy ręcznych.
💬 Wnioski: Cały sezon rozgrywek poprawia szybkość reakcji i koordynację wzrokowo-ruchową, ale jednocześnie powoduje pogorszenie precyzji ruchów z powodu zmęczenia. Profil psychomotoryczny zmienia się zależnie od pozycji zawodnika na boisku.
Śliż, M., Paśko, W., Martins, F., Krupa, R., Gouveia, É. R., Sarmento, H., & Przednowek, K. (2026). Seasonal Changes in Psychomotor Abilities of Male Handball Players. Brain Sciences, 16(3), 338.
https://www.mdpi.com/2076-3425/16/3/338
4️⃣ 𝐒𝐞𝐧𝐬𝐨𝐫𝐬 (𝐈𝐅: 𝟑.𝟒)
🪖 Badano: Zmiany parametrów chodu u operatorów Sił Specjalnych obciążonych dodatkowym ekwipunkiem do 27 kg.
💬 Wnioski: Dodatkowe obciążenie (kamizelka, hełm) znacząco modyfikuje strukturę chodu, wydłużając fazę podparcia i skracając fazę przenoszenia nogi. Zmiany te są widoczne nawet przy stałej, niskiej prędkości marszu.
Paśko, W., Marszałek, P., Śliż, M., Maćkała, K., França, C., Huzarska-Rynasiewicz, I., ... & Przednowek, K. (2026). Changes in Spatiotemporal Parameters During Gait of Special Forces Operators with Additional External Load. Sensors, 26(6), 1959.
https://www.mdpi.com/1424-8220/26/6/1959
5️⃣ 𝐈𝐝𝐨 𝐌𝐨𝐯𝐞𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐟𝐨𝐫 𝐂𝐮𝐥𝐭𝐮𝐫𝐞. 𝐉𝐨𝐮𝐫𝐧𝐚𝐥 𝐨𝐟 𝐌𝐚𝐫𝐭𝐢𝐚𝐥 𝐀𝐫𝐭𝐬 𝐀𝐧𝐭𝐡𝐫𝐨𝐩𝐨𝐥𝐨𝐠𝐲 (𝐈𝐅: 𝟎.𝟖)
🥋 Badano: Parametry biomechaniczne kopnięć w karate kobiet w zależności od rodzaju celu (lub jego braku).
💬 Wnioski: Obecność fizycznego celu istotnie zmienia technikę: wpływa na rotację bioder w kopnięciu Mawashi-Geri oraz stabilność postawy. Badania te pomagają optymalizować trening i minimalizować ryzyko kontuzji w sportach walki.
Maciejewski, K., Poludniak, N., Martins, F., Franca, C., Lopes, H., Gouveia, E. R., & Przednowek, K. (2026). Characteristics of biomechanical parameters of kicks in women’s karate in terms of different target types. Ido Movement for Culture. Journal of Martial Arts Anthropology, (1), 72-83.
https://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.desklight-98f44821-174f-440d-89de-d80a20a83324
6️⃣ 𝐉𝐨𝐮𝐫𝐧𝐚𝐥 𝐨𝐟 𝐂𝐥𝐢𝐧𝐢𝐜𝐚𝐥 𝐌𝐞𝐝𝐢𝐜𝐢𝐧𝐞 (𝐈𝐅: 𝟑.𝟎)
🏔️ Badano: Wpływ nachylenia terenu (do 15%) na chód żołnierzy Wojsk Specjalnych z pełnym obciążeniem taktycznym.
💬 Wnioski: Największe modyfikacje chodu następują przy nachyleniu 10-15% i pełnym obciążeniu, co drastycznie zwiększa ryzyko kontuzji przeciążeniowych. Mimo to, operatorzy wykazują wysoką stabilność i skuteczne mechanizmy adaptacyjne.
Marszałek, P., Paśko, W., Maćkała, K., Podgórski, R., Dziadek, B., Jasińska, N., Gouveia, É. R., Sarmento, H., França, C., Martins, F., Król, O., & Przednowek, K. (2026). The Effect of Inclination on Spatiotemporal Gait Parameters in Special Forces Operators Under Tactical Load. Journal of Clinical Medicine, 15(9), 3252. https://www.mdpi.com/2077-0383/15/9/3252
Gratulujemy wszystkim autorom i dziękujemy naszym zagranicznym partnerom za owocną współpracę! 🤝🚀
Uniwersytet Rzeszowski
Wydział Nauk o Kulturze Fizycznej Uniwersytetu Rzeszowskiego