Ôn -luyện Văn 9 lên 10, Liên Châu, Hanoi (2026)

21/01/2023

NHỮNG NGÔI SAO XA XÔI

PHIẾU SỐ 1: Đọc đoạn văn sau vá thực hiện các yêu cầu dưới đây:
“Tôi dùng xẻng nhỏ đào đất dưới quả bom. Đất rắn. Những hòn sỏi theo tay tôi bay ra hai bên. Thỉnh thoảng lưỡi xẻng chạm vào quả bom. Một tiếng động sắc đến g*i người, cứa vào da thịt tôi. Tôi rùng mình và bỗng thấy tại sao mình làm quá chậm. Nhanh lên một tí vỏ quả bom nóng. Một dấu hiệu chẳng ỉành. Hoặc là nóng từ bên trong quả bom. Hoặc là mặt trời nung nóng.”
(Những ngôi sao xa xôi - Lê Minh Khuê)
Câu 1: Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên là ai? Trong đoạn trích, tác giả miêu tả nhân vật ấy đang làm công việc gì? Qua công việc đó, nhân vật đã bộc lộ những vẻ đẹp phẩm chất nào?
Câu 2: Nhận xét về cách sử dụng các kiểu câu trong đoạn trích và nêu hiệu quả sử dụng các kiểu câu này trong việc biểu đạt nội dung?
Câu 3: Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên khiến em xác định ngôi kể là ai? Tác dụng của ngôi kể ấy?
Câu 4: Viết mọt đoạn văn khoảng 10 câu theo phép lập luận Tổng - Phân - Hợp phân tích nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật “tôi” trong lần đi làm nhiệm vụ được nhắc đến qua đoạn trích trên. Trong đoạn văn có sử dụng một câu ghép chính phụ.
Cáu 5: Kể tên một tác phẳm trong chương trình Ngữ văn 9 cùng đề tài với truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi”? Ghi rõ tên tác giả.
GỢI Ý
1 Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên là ai? Trong đoạn trích, tác giả miêu tả nhân vật ấy đang làm công việc gì? Qua công việc đó, nhân vật đã bộc lộ những vẻ đẹp phẩm chất nào?
Công vỉệc và phẩm chất của nhân vật “tôi” trong đoạn văn:
- Nhân vật “tôi” là Phương Định
- Tác giả miêu tả nhân vật đang chuẩn bị và phá bom trên cao điểm.
- Vẻ đẹp phẩm chất: gan dạ, dũng cảm, bình tĩnh, tự tin.
2 Nhận xét về cách sử dụng các kiểu câu trong đoạn trích và nêu hiệu quả sử dụng các kiểu câu này trong việc biểu đạt nội dung?
Câu trần thuật và hiệu quả sử dụng:
- Sử dụng các kiểu câu trần thuật ngắn, câu rút gọn
- Hiệu quả (tác dụng): tạo nhịp nhanh, làm nổi bật: không khí căng thẳng nơi chiến trường, tâm trạng hồi hộp, lo lắng của Phương Định, phẩm chất dùng cảm, tinh thần trách nhiệm cao trong công việc.
3 Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trên khiến em xác định ngôi kể là ai? Tác dụng của ngôi kể ấy?
Nhân vật “tôi” và tác dụng cùa ngôi kể thứ nhất:
- Nhân vật tôi trong đoạn trích trên là Phương Định.
- Tác dụng ngôi kể:
+ Tạo điều kiện thuận lợi để tác giả miêu tả nội tâm nhân vật
+ Tạo điểm nhìn phù hợp để miêu tả hiện thực cuộc chiến đấu tại một trong điểm trên tuyến đường Trường Sơn.
+ Kể ở ngôi thứ nhất câu chuyện trở nên đáng tin cậy hơn.
+ Làm hiện lên vẻ đẹp của các cô gái thanh niên xung phong.
4 Viết một đoạn văn khoảng 10 câu theo phép lập luận Tổng - Phân - Hợp phân tích nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật “tôi” trong lần đi làm nhiệm vụ được nhắc đến qua đoạn trích trên. Trong đoạn văn có sử dụng một câu ghép chính phụ.
Viết đoạn văn phân tích nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật “tôi” trong lần đi làm nhiệm vụ được nhắc đến qua đoạn trích trên:
* Phân tích diễn biến tâm lí nhản vật khi làm nhiệm vụ:
- Căng thẳng, lo lắng khi tới gần quả bom.
- Can đảm, dũng cảm, bình tĩnh, bàn lĩnh vững vàng và hành động dứt khoát khi châm mìn phá bom.
- Hồi hộp, lo lắng nhưng đầy tinh thần trách nhiệm khi chờ bom nổ
* Nhận xét về nghệ thuật miêu tà tâm lí nhân vật của tác giả:
- Miêu tả tâm lí nhân vật qua suy nghĩ, hành động tinh tế.
- Sử dụng nhiều câu trần thuật ngắn, câu rút gọn ...
- Nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
- Ngôi kể thứ nhất và ngôn ngữ độc thoại nội tâm
=> Diễn tả tính chất công việc nguy hiểm, không khí căng thẳng nơi cao điểm.
=> Phẩm chất anh hùng trong chiến đấu của cô gái trẻ.
5 Kể tên một tác phẳm trong chương trình Ngữ văn 9 cùng đề tài với truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi”? Ghi rõ tên tác giả.
Tác phẩm cùng đề tài:
- Tác phẩm cùng đề tài: Bài thơ về tiểu đội xe không kính
-Tác giả: Phạm Tiến Duật

PHIẾU SỐ 2
“Những ngôi sao xa xôi’’ của Lê Minh Khuê là một trong những tác phẩm thành công viết về những nữ thanh niên xung phong thời kì cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc ta đang diễn ra ác liệt, nhất là trên tuyến đường Trường Sơn. Trong tác phẩm có đoạn:
“Chị Thao vấp ngã, tôi đỡ chị. Nhưng chị vùng ra, mắt mở to, mờ trắmg đi như không còn sự sống. Sao vậy? Tôi không hiểu. Chị kéo luôn tay tôi, sà xuống mô đất. Vâng, một mô đất nhỏ, hơi dài, phủ đầy thuốc bom màu xám.”
Câu 1: Đoan văn trên và tác phẩm được kể bằng lời của nhân vật nào? Nêu hiệu quả của cách chọn vai kể ấy.
Câu 2: Chỉ ra mọt câu ghép và nêu rõ cấu tạo ngữ pháp của câu ghép đó.
Câu 3: Trong không khí cả nước hân hoan kỉ niệm 40 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, càng trân trọng, ngưỡng mộ thế hệ trẻ Việt Nam thời chống Mĩ - những con người đã không tiếc máu xương để đem lại nền hòa bình cho nước nhà, ta càng không khỏi giật mình trước lối sống thờ ơ, vô cảm của một bộ phận lớp trẻ hiện nay. Bằng một đoạn văn khoảng nửa trang giấy thi, em hãy nêu suy nghĩ của mình về PHIẾU SỐ này.
GỢI Ý
1 Đoan văn trên và tác phẩm được kể bằng lời của nhân vật nào? Nêu hiệu quả của cách chọn vai kể ấy.
Nhân vật kể và hiệu quả của việc chọn vai kể:
- Lời kể của nhân vật: Phương Định - nhân vật chính của truyện
- Tác dụng:
+ Tạo điểm nhìn phù hợp để miêu tả chân thực cuộc sống, chiến đấu trên tuyến đường Trường Sơn.
+ Tạo điều kiện thuạn lợi để tác giả miêu tả sinh động thế giới nội tâm của nhân vật.
2 Chỉ ra một câu ghép và nêu rõ cấu tạo ngữ pháp của câu ghép đó.
Câu ghép và cấu tạo của câu ghép:
- Câu ghép đẳng lập: “Chị Thao vấp ngã, tôi đỡ chị.”
- Cấu tạo: Học sinh tự xác định CN và VN của hai vế câu.
3 Trong không khí cả nước hân hoan kỉ niệm 40 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, càng trân trọng, ngưỡng mộ thế hệ trẻ Việt Nam thời chống Mĩ - những con người đã không tiếc máu xương để đem lại nền hòa bình cho nước nhà, ta càng không khỏi giật mình trước lối sống thờ ơ, vô cảm của một bộ phận lớp trẻ hiện nay. Bằng một đoạn văn khoảng nửa trang giấy thi, em hãy nêu suy nghĩ của mình về PHIẾU SỐ này.
a. Giải thích kliái niệm:
- Bệnh vô cảm là thái độ sống thờ ơ, với những gì xung quanh, những thứ không liên quan tới quyền lợi, hay lợi ích cua mình thì không quan tâm, không tham gia, không bận lòng.
- Bệnh vô tâm, không phải là bệnh gây ảnh hưởng tới sức khỏe của con người. Nhưng nó làm con người trở nên chai lì, mất đi cảm xúc tâm hồn, thờ ơ với thời cuộc.
b. Thực trạng:
- Căn bệnh này xuất hiện nhiều ở rất nhiều học sinh, thanh niên: những con người này sống ích kỉ, ham chơi, chỉ biết đòi hỏi, hường thụ không có trách nhiệm với gia đình, xã hội.
- Thậm chí có học sinh tìm đến cái chết chỉ vì cha mẹ không đáp ứng các yêu cầu cá nhân của mình...
- Biểu hiện: Không sẵn sàng giúp người nghèo khổ, đói khát hơn mình; không giúp đỡ người tản tật khi đi trên đường
c. Nguyên nhân:
- Do xã hội phát triển nhiều loại hình vui chơi giải trí. Do sự phát triển của cơ chế thị trường tác động đến đạo đức, đến truyền thống dân tộc, con người sống thực dụng hơn
- Do phụ huynh nuông chiều con cái...
- Do ảnh hưởng của khoa học công nghệ đến con người
- Sự ích kỉ trong lòng người, sợ vạ lây, mất thời gian. Sự thiếu tình yêu thương từ trái tim.
d. Hậu quả:
- Làm cho xã hội của chúng ta ngày càng phức tạp, hỗn loạn, thiếu an toàn. Tội phạm thì ngày càng manh động chúng ra tay tàn ác hơn, còn người tốt thì không dám lên tiếng.
- Chính thái độ vô cảm của chúng ta, khiến cho cái tốt ngày càng bị thui chột, cái xấu ngày càng gia tăng. Chúng ta đang giết chết chúng ta bởi căn bệnh vô cảm này.
e. Bài học, liên hệ:
- Trở thành căn bệnh trầm cảm vô phương cứu chữa nếu như chúng ta không lên tiếng ngăn chặn nó, loại bỏ nó ra khỏi cuộc sống hiện tại của chúng ta.
- Mỗi cá nhân cần phải tự rèn luyện đạo đức của mình biết phân biệt đúng, sai, đạo lý, lễ nghĩa. Phải có tinh thần chống lại cái xấu cái ác, không im lặng, thờ ơ để cho chúng phát triển.
- Chỉ khi con người chúng ta đoàn kết nhau lại thì căn bệnh vô cảm sẽ đươc loại bỏ vĩnh viễn.

PHIẾU SỐ 3
“Tôi, một quả bom trên đồi. Nho, hai quả dưới lòng đường. Chị Thao, một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ”.
(Những ngôi sao xa xôi - Lê Minh Khuê)
Câu 1: Đoạn văn trên là lời kể của nhân vật nào trong tác phẩm? Viết về việc gì trong câu chuyện?
Câu 2: Nếu các câu trên viết là: “Tôi phá một quả bom trên đồi. Nho phá hai quả dưới lòng đường. Chị Thao phá một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ.” thì cấu trúc ngữ pháp của câu thay đổi như thế nào? Vậy, cách đặt câu như trong tác phẩm có tác dụng đối với việc diễn tả ý và gợi cảm xúc như thế nao?
Câu 3: Ba cô gái được giới thiệu trong đoạn văn trên họ là những con người dũng cảm tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam anh hùng. Hãy viết một đoan văn khoảng 12 câu nêu suy nghĩ của em về lòng dũng cảm của tuổi trẻ hiện nay.
GỢI Ý
1 Đoạn văn trên là lời kể của nhân vật nào trong tác phẩm? Viết về việc gì trong câu chuyện?
Đoạn văn trên là lời kể của nhân vật nào trong tác phẩm? Viết về việc gì trong câu chuyện?
- Đoạn văn trên là lời kể của nhân vật phương Định, nhân vật chính trong truyện.
- Những câu văn trên viết về việc các cô gái phân công nhau phá bom nổ chậm.
2 Nếu các câu trên viết là: “Tôi phá một quả bom trên đồi. Nho phá hai quả dưới lòng đường. Chị Thao phá một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ.” thì cấu trúc ngữ pháp của câu thay đổi như thế nào? Vậy, cách đặt câu như trong tác phẩm có tác dụng đối với việc diễn tả ý và gợi cảm xúc như thế nao?
Nếu các câu trên viết là: “Tôi phá một quả bom trên đồi. Nho phá hai quả dưới lòng đường. Chị Thao phá một quả dưới chân cái hầm ba-ri-e cũ.” thì cấu trúc ngữ pháp của câu thay đổi như thế nào? Vậy, cách đặt câu như trong tác phẩm có tác dụng đối vớí việc diễn tả ý và gợi cảm xúc như thế nào?
- Hai cách đặt câu đó khác nhau về cấu trúc ngữ pháp là:
+ Các câu được viết phải có đủ hai thành phân chủ ngữ và vị ngữ.
+ Đặt câu theo nguyên bản thì những câu văn đó đặc điểm rút gọn thành phần vị ngữ.
- Tác dụng:
+ Cách đặt câu như vậy sẽ có giá trị biểu cảm cao hơn: thể hiện được tốc độ khẩn trương của công việc cũng như sự chủ động của họ trước thử thách.
+ Đồng thời sự hiểm nguy đối với họ cũng rõ ràng hơn: giữa mỗi cô gái và những quả bom họ phá khoảng cách thật mong manh; do đó, sự can đảm của họ cũng hiện lên thật lớn lao.
3 Ba cô gái được giới thiệu trong đoạn văn trên họ là những con người dũng cảm tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam anh hùng. Hãy viết một đoan văn khoảng 12 câu nêu suy nghĩ của em về lòng dũng cảm của tuổi trẻ hiện nay.
a. Giải thích khái niệm:
Dũng cảm là không sợ nguy hiểm, khó khăn. Người có lòng dũng cảm là người không run sợ, không hèn nhát, dám đứng lên đâu tranh chống lại cái xấu, cái ác, các thế lực tàn bạo để bảo vệ công lí, chính nghĩa.
b. Biểu hiện:
Dũng cảm là phẩm chất tốt đẹp của con người ở mọi thời đại:
-Trong lịch sử đấu tranh chống giặc ngoại xâm của dân tộc Việt Nam (nêu dẫn chứng)
- Ngày nay: trên mặt trận lao động sản xuất, đấu tranh phòng chống tội phạm (nếu một vài tấm gương tiêu biểu của chiến sĩ cảnh sát, bộ đội...)
- Trong cuộc sống hàng ngằy: cứu người bị hại, gặp nạn
- Liên hệ tình hình biển Đông hiện nay, lòng dũng cảm của các chiến sĩ cảnh sát biển, đang ngày đêm bám biển bảo vệ chủ quyền của dân tộc.
c. Bàn bạc mở rộng:
- Những người nhầm tưởng lòng dũng cảm với hành động liều lĩnh, mù quáng, bất chấp công lý.
- Phê phan những nqười hèn nhát, bạc nhược không dám đấu tranh, không dám đương đầu với khó khăn thử thách để vươn lên trong cuộc sống.
d. Liên hệ thực tế và bản thân:
- Trách nhiệm cùa tuổi trẻ trong việc rèn luyện lòng dũng cảm, phát huy truyền thống quý báu của dân tộc.
- Rèn luyện tinh thần dũng cảm từ việc làm nhỏ nhất trong cuộc sống hàng ngày nơi gia đình, nhà trường như dám nhận lỗi khi mắc lỗi, dũng cảm chỉ khuyết điểm của bạn.
- Liên hệ bân thân đã dũng cảm trong những việc gì...

PHIẾU SỐ 4: Đọc đoạn trích và thực hiện các yêu cầu sau:
.. “Tôi thích dân ca quan họ mềm mại, dịu dàng. Thích Ca-chiu-sa của Hồng quân Liên Xô. Thích ngồi bó gối mơ màng: “Về đây khi mái tóc còn xanh xanh...”. Đó là dân ca Ý trữ tình giàu có, phải lấy giọng thật trầm. Thích nhiều. Nhưng tôi không muốn hát lúc này. Tôi đâm cáu với chị Thao, mặc dù, tôi hiểu những tình cảm gì đang quay cuồng trong chị. Chị cứ đưa mắt nhìn Nho, lấy tay sửa cái cổ áo, cái ve áo và tóc nó...”
(Những ngôi sao xa xôi, SGK Ngữ văn 9)
Câu 1: Đoạn trích trên là lời kể của nhân vật nào?
Câu 2: Ghi lại một câu rút gọn và một câu có lời dẫn trực tiếp trong đoạn trích.
Cáu 3: Dựa vào văn bản “Những ngôi sao xa xôi”, em hãy viết đoạn văn khoảng 12 câu theo cách lập luận Tổng hợp - Phân tích - Tổng hợp để phân tích vẻ đẹp tâm hồn và tình đồng chí đồng đội của những cô gái thanh niên xung phong trong tổ trinh sát mặt đường trên tuyến lửa Trường Sơn. Trong đoạn văn có sử dụng thành phần biệt lập cảm thán và phép nối (gạch chân thành phần biệt lập cảm thán và phép nối).
Câu 4: Kể tên một tác phẩm khác trong chương trình Ngữ văn 9 cũng ca ngợi vẻ đẹp của tuồi trẻ Việt Nam trên tuyến đường Trường Sơn giai đoạn chống Mỹ ác liệt và nêu tên tác giả của tác phẩm ấy.
GỢI Ý
1 Đoạn trích trên là lời kể của nhân vật nào?
Lời kể trong đoạn trích trên:
Đoạn trích là lời kể của nhân vật Phương Định
2 Ghi lại một câu rút gọn và một câu có lời dẫn trực tiếp trong đoạn trích.
Câu rút gọn trong đoạn trích:
- Thích Ca-chiu-sa của Hồng quân Liên Xô.
- Thích nhiều.
3 Dựa vào văn bản “Những ngôi sao xa xôi”, em hãy viết đoạn văn khoảng 12 câu theo cách lập luận Tổng hợp - Phân tích - Tổng hợp để phân tích vẻ đẹp tâm hồn và tình đồng chí đồng đội của những cô gái thanh niên xung phong trong tổ trinh sát mặt đường trên tuyến lửa Trường Sơn. Trong đoạn văn có sử dụng thành phần biệt lập cảm thán và phép nối (gạch chân thành phần biệt lập cảm thán và phép nối).
Viết đoạn văn phân tích vẻ đẹp tâm hồn và tình đồng chí đồng đội của những cô gái thanh niên xung phong trong tổ trinh sát mặt đường trên tuyến lửa Trường Sơn:
- Họ có tình đồng đội gắn bó, thân thiết, hiểu được tính tình, sở thích của nhau, quan tâm chăm sóc nhau rất chu đáo: Khi Nho bị thương, Phương Định và chị Thao đã lo lắng, băng bó chăm sóc Nho cần thận với một niềm xót xa như chị em ruột thịt.
- Ở họ còn có nhiều nét chung của các cô gái trẻ, dễ cảm xúc, hay mơ mộng, dễ vui nhưng cùng dễ trầm tư.
- Họ rất nữ tính, thích làm đẹp dù nơi chiến trường khói lửa: Nho thích thêu thùa. Thao chăm chép bài hát, hay làm dáng Phương Định thích ngắm mình trong gương, bó gối mơ mộng và thích hát...
=> Họ là những cô gái sống thật giản dị, hồn nhiên, yêu đời, có tâm hồn trong sáng và là những anh hùng phá bom trên tuyến đường Trường Sơn.
4 Kể tên một tác phẩm khác trong chương trình Ngữ văn 9 cũng ca ngợi vẻ đẹp của tuồi trẻ Việt Nam trên tuyến đường Trường Sơn giai đoạn chống Mỹ ác liệt và nêu tên tác giả của tác phẩm ấy.
Tên tác phẩm cũng ca ngợi vẻ đẹp của tuổi trẻ Việt Nam thời kỳ chống Mỹ trên tuyến đường Trường Sơn:
- Tác phẩm: Bài thơ về tiều đội xe không kính
- Tác giả: Phạm Tiến Duật

PHIẾU SỐ 5
Mở đầu đoạn trích “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê có viết: “Chúng tôi có ba người. Ba cô gái. Chúng tôi ở trong một cái hang dưới chân cao điểm...”
(Sách Ngữ văn 9, tập 2)
Câu 1: Nhân vật tôi trong truyện trên là ai? Chọn cách trần thuật như thế có tác dụng gì trong việc thể hiện nội dung truyện?
Câu 2: Ba cồ gái trong truyện làm nhiệm vụ gì mà họ phải “ở trong một cái hang dưới chân cao điểm”? Họ có những nét chung nào đáng yêu, đáng trân trọng?
Câu 3: Từ hình ảnh ba cô gái thanh niên xung phong trong truyện, em có suy nghĩ gì về vẻ đẹp của con người Việt Nam trong những năm chiến tranh và trong cuộc sống hoà bình hôm nay? (Trĩnh bày thành một đoạn văn có độ dài khoảng nửa trang giấy thi).
GỢI Ý
1 Nhân vật tôi trong truyện trên là ai? Chọn cách trần thuật như thế có tác dụng gì trong việc thể hiện nội dung truyện?
- Nhân vật “tôi” trong truyện là Phương Định - nhân vật chính của truyện ngắn.
- Chọn vai kể đó, người kể là người dễ dàng bộc lộ suy tư, đặc biệt là những diễn biến tinh tế trong tâm hồn làm cho tình tiết câu chuyện chân thực,cảm động.
2 Ba cồ gái trong truyện làm nhiệm vụ gì mà họ phải “ở trong một cái hang dưới chân cao điểm”? Họ có những nét chung nào đáng yêu, đáng trân trọng?
- Ba cô gái (chị Thao, Nho, Phương Định) trong tổ trinh sát trên cao điểm tuyến đường Truờng Sơn, họ có nhiệm vụ theo dõi những đợt bắn phá của địch, phá bom, mở đường.
- Nét chung của ba cô gái đểu có tinh thần dũng cảm, sẵn sàng hi sinh vì cuộc chiến đấu chung; tính cách trẻ trung, hồn nhiên yêu đời, luôn yêu thương đồng đội.
3 Từ hình ảnh ba cô gái thanh niên xung phong trong truyện, em có suy nghĩ gì về vẻ đẹp của con người Việt Nam trong những năm chiến tranh và trong cuộc sống hoà bình hôm nay? (Trĩnh bày thành một đoạn văn có độ dài khoảng nửa trang giấy thi).
* Trong chiến tranh:
- Yêu làng quê tha thiết, yêu nuớc nồng nàn
- Sống có mục đích, lý tuờng
- Có lòng dũng cảm, không sợ hy sinh
- Có tinh thần trách nhiệm cao với công việc
- Hồn nhiên, lạc quan, tình đồng đội gắn bó
* Trong cuộc sống hôm nay:
- Thông minh, nhạy bén với cái mới
- Cần cù sáng tạo, đùm bọc, đoàn kết
- Sống có văn hoá, ý thức sâu sắc về chủ quyền dân tộc
- Tự tin, giàu bản lĩnh trong hội nhập

PHIẾU SỐ 6: Dưới đây là đoạn trích trong truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi”:
“Chị Thao cầm cái thước trên tay tôi, nuốt nốt miếng bích quy ngon lành: “Định ở nhà. Lần này nó bò ít hai đứa đi cũng đủ”, rồi kéo tay áo Nho, vác xẻng lên và đi ra cửa. Tôi không cãi chị quyền phân công là ở chị. Thời gian bắt đầu căng lên. Trí não tôi cũng không thua. Những gì đã qua những gì sắp tới... không đáng kể nữa. Có lí thú gì đâu nếu các bạn tôi không quay trở về?”
Câu 1: Cho biết tên tác giả? Hoàn cảnh sáng tác của truyện ngắn trên?
Câu 2: Xác định một câu phủ định có trong đoạn trích? Nhân vật “tôi” trong đoạn trích được chị Thao phân công nhiệm vụ gì mà phải “ở nhà”? Tại sao Phương Định lại có cảm giác căng thẳng và suy nghĩ: “Những gì đã qua những gì sắp tới... không đáng kể nữa”? Từ đó em thấy vẻ đẹp phẩm chất nào của nhân vật được thể hiện?
Câu 3: Từ đoạn trích trên kết hợp với hiểu biết về tác phẩm hãy viết một đoạn văn nghị luận theo lối diễn dịch khoảng 15 câu làm rõ những vẻ đẹp và phẩm chất của nhân vật Phương Định. Trong đoạn văn sử dụng một câu cảm thán, một phép nối, thành phần khởi ngữ.
GỢI Ý
1 Cho biết tên tác giả? Hoàn cảnh sáng tác của truyện ngắn trên?
Tác giả và hoàn cảnh sáng tác của truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi”:
- Tên tác giả: Lê Minh Khuê
- Hoàn cảnh sáng tác: Truyện ngắn được sáng tác vào năm 1971, trong lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt. Khi tác giả đang là phóng viên hoạt động trên tuyến đường Trường Sơn.
2 Xác định một câu phủ định có trong đoạn trích? Nhân vật “tôi” trong đoạn trích được chị Thao phân công nhiệm vụ gì mà phải “ở nhà”? Tại sao Phương Định lại có cảm giác căng thẳng và suy nghĩ: “Những gì đã qua những gì sắp tới... không đáng kể nữa”? Từ đó em thấy vẻ đẹp phẩm chất nào của nhân vật được thể hiện?
Xác định một câu phủ định có trong đoạn trích? Nhân vật “tôỉ” trong đoạn trích được chị Thao phân công nhiệm vụ gì mà phải “ở nhà”? Tại sao Phương Định lại có cảm giác căng thăng và suy nghĩ “Những gì đã qua những gì sắp tới... không đáng kể nữa”? Từ đó em thấy vẻ đẹp phẩm chất nào của nhân vật được thể hiện?
- Câu phủ định trong đoạn trích: Những gì đã qua những gì sắp tới... không đáng kể nữa.
- Nhiệm vụ của nhân vật “tôi”: Trực điện thoại báo cáo tình hình cho đơn vị
- Phương Định có cảm giác căng thẳng và suy nghĩ:
+ Căng thẳng lo lắng khi chị Thao và Nho lên mặt đường trinh sát sẽ gặp rất nhiều nguy hiểm vì máy bay địch có thể thả bom bất kỳ lúc nào
+ Nỗi lo lắng cho đồng đội gặp nguy hiểm choán hết tâm trí cô khiến cô cảm thấy tất cả đều không đáng kể.
- Vẻ đẹp phẩm chất được thể hiện: Tình cảm đồng chí đồng đội yêu thương lo lắng cho nhau.
3 Từ đoạn trích trên kết hợp với hiểu biết về tác phẩm hãy viết một đoạn văn nghị luận theo lối diễn dịch khoảng 15 câu làm rõ những vẻ đẹp và phẩm chất của nhân vật Phương Định. Trong đoạn văn sử dụng một câu cảm thán, một phép nối, thành phần khởi ngữ.
* Nhạy cảm, mơ mộng:
- Cô gái trẻ Hà Nội, từng có một thời học sinh hồn nhiên vô tư.
- Nhạy cảm, thường quan tâm đến hình thức.
- Hay mơ mộng, tìm thấy sự thú vị trong cuộc sống, trong cả công việc đầy nguy hiểm “Việc nào cũng có cái thú vị của nó. Có ở đâu như thế này hay không!..”
* Hồn nhiên, yêu đời:
- Thích hát, thuộc rất nhiều bài hát (từ bài hành khúc bộ đội đến...), thậm chí bịa ra lời mà hát.
- Dưới cơn mưa đá, cô “vui thích cuống cuồng”, say sưa tận hưởng cơn mưa hồn nhiên như chưa hề nghe thấy tiếng bom rơi đạn nổ.
* Phương Định là người có phẩm chất anh hùng:
- Có tinh thần trách nhiệm với công việc.
- Dũng cảm, gan dạ.
- Bình tĩnh, tự tin và rất tự trọng.
- Thương yêu những người đồng đội của mình

PHIẾU SỐ 7: Dưới đây là đoạn trích truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê.
- “...Đơn vị chăm chúng tôi ra trò. Có gì lại bảo: “Để cho bọn trinh sát, chúng nó ở trên đó vắng...”
- “...Có gì lý thú đây nếu các bạn tôi không quay về? Điện thoại réo. Đại đội trưởng hỏi tình hình. Tôi nói như gắt vào máy
- Trinh sát chưa về. Không hiểu sao mình lại gắt nữa...”
- “...Sốt ruột, tôi chạy ra ngoài một tí. Không thấy gì ngoài khói bom. Tôi lo.”...
Câu 1: Truyện “Những ngôi sao xa xôi” được kể bằng ngôi kể thứ nhất nhưng người kể lúc xưng “tôi”, lúc lại xưng “chúng tôi”. Em hãy lí giải vì sao có sự thay đổi đó.
Câu 2: Các phần trích trên nhắc tới những ai? Qua đó họ đã thể hiện phẩm chất cao đẹp nào?
Câu 3: Viết một đoạn văn có độ dài khoảng 10-12 câu theo phép lập luận Tổng hợp - Phân tích - Tổng hợp để làm rõ vẻ đẹp phẩm chất của các nhân vật đó qua các phần trích trên.
GỢI Ý
1 Truyện “Những ngôi sao xa xôi” được kể bằng ngôi kể thứ nhất nhưng người kể lúc xưng “tôi”, lúc lại xưng “chúng tôi”. Em hãy lí giải vì sao có sự thay đổi đó.
Truyện “Những ngôi sao xa xôi” được kể bằng ngôi kể thứ nhất nhưng người kể lúc xưng “tôi”, lúc lại xưng “chúng tôi”. Em hãy lí giải sự thay đổi đó:
- Xung “tôi”: Nói về suy nghĩ, càm nhận riêng của nhân vật tôi.
- Xưng “chúng tôi”: Nói về hoàn cảnh sống và chiến đấu, về công việc chung của cả 3 cô gái.
2 Các phần trích trên nhắc tới những ai? Qua đó họ đã thể hiện phẩm chất cao đẹp nào?
Các phần trích trên nhắc tới những ai? Phẩm chất tốt đẹp của họ:
- Các phần trích nhắc đến những nhân vật: Phương Định, Đại đội trưởng, Nho, Thao
- Phẩm chất: Tinh thần đồng đội gắn bó thắm thiết.
3 Viết một đoạn văn có độ dài khoảng 10-12 câu theo phép lập luận Tổng hợp - Phân tích - Tổng hợp để làm rõ vẻ đẹp phẩm chất của các nhân vật đó qua các phần trích trên.
Viết đoạn văn làm rõ làm rõ vẻ đẹp phẩm chất của các nhân vật đó qua các phần trích trên:
- Lo lắng cho đồng đội: gắt với đại đội trưởng, tâm trạng sốt ruột khi đồng đội đi làm nhiệm vụ....
- Quan tâm của đơn vị...

PHIẾU SỐ 8
Trong truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi”, nhà văn Lê Minh Khuê viết:
“Quen rồi. Một ngày chúng tôi phá bom đến năm lần. Ngày nào ít: ba lần. Tôi có nghĩ tới cái chết. Nhưng một cái chết mờ nhạt, không cụ thể. Còn cái chính: liệu mìn có nổ, bom có nổ không? Không thì làm cách nào để châm mìn lần thứ hai? Tôi nghĩ thế, nghĩ thêm: đứng cẩn thận, mảnh bom ghim vào cánh tay thì khá phiền. Và mồ hôi thấm vào môi tôi, mằn mặn, cát lạo xạo trong miệng.”
(SGK Ngữ văn 9 tập 2)
Câu 1: Đoan trích trên có sử dụng hình thức ngôn ngữ nào? Nêu tác dụng nghệ thuật của hình thức ngôn ngữ đó?
Câu 2: Từ đoạn trích trên và từ những hiểu biết của em về tác phẩm, hãy viết một đoạn văn nghị luận theo phương pháp lập luận diễn dịch làm rõ diễn biến tâm trạng của nhân vật Phương Định trong một lần phá bom. Trong đoạn có sử dụng một phép thế, một câu bị động.
GỢI Ý
1 Đoan trích trên có sử dụng hình thức ngôn ngữ nào? Nêu tác dụng nghệ thuật của hình thức ngôn ngữ đó?
Đoạn trích trên có sử dụng hình thức ngôn ngữ nào? Nêu tác dụng nghệ thuật của hình thức ngôn ngữ đó?
- Đoạn văn sử dụng ngôn ngữ độc thoại nội tâm
- Tác dụng, góp phần thể hiện diễn biến tâm lý của nhân vật Phương Định trong một lần phá bom cụ thể: e sợ căng thẳng, hồi hộp.
2 Từ đoạn trích trên và từ những hiểu biết của em về tác phẩm, hãy viết một đoạn văn nghị luận theo phương pháp lập luận diễn dịch làm rõ diễn biến tâm trạng của nhân vật Phương Định trong một lần phá bom. Trong đoạn có sử dụng một phép thế, một câu bị động.
Viết đoạn văn làm rõ diễn biến tâm trạng của nhân vật Phương Định trong một lần phá bom:
- Phá bom là công việc hết sức nguy hiểm nhưng với Phương Định công việc đó được thực hiện như một thói quen.
- Phương Định có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc: đặt nhiệm vụ lên trên cả tính mạng.
- Tâm lý của nhân vật Phương Định trong một lần phá bom được miêu tả chính xác đến từng cảm giác theo trình tự thời gian:
+ Trước lúc phá bom: thoáng e sợ vì xung quanh chứa đầy nguy hiểm, sau đó nhờ lòng tự trọng nên lòng dũng cảm tăng lên, can đảm đối mặt với cái chết.
+ Khi đào đất phá bom: Phương Định vô cùng căng thẳng nhưng cô vẫn bình tĩnh, khẩn trương, mau lẹ và vô cùng thận trọng.
+ Khi chờ bom nổ: tâm trạng hồi hộp, căng thẳng được đẩy lên cao độ.
Những cảm giác khi bom nổ và sự lo lắng cho đồng đội.

PHIẾU SỐ 9: Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:
“Việc của chúng tôi là ngồi đây. Khi có bom nổ thì chạy lên, đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom. Người ta gọi chúng tôi là tổ trinh sát mặt đường. Cái tên gợi sự khát khao làm nên những sự tích anh hùng”.
(SGK Ngữ văn 9, tập hai)
Câu 1 : Đoạn văn trên trích trong tác phảm nào? Của ai? Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm đó? Xác định câu rút gọn có trong đoạn trích và cho biết thành phần nào đã được rút gọn?
Câu 2: Nếu viết “người ta gọi chúng tôi là tổ trinh sát mặt đường - cái tên gợi sự khát khao lám nên những sự tích anh hùng”. Bộ phận được gạch chân là thành phần nào của câu? Việc tách riêng thành phần ấy làm một câu độc lập góp phần nhấn mạnh điều gì ở các nhân vật?
Câu 3: Viết một đoạn văn khoảng 15 câu theo phép lập luận Tổng - Phân - Hợp làm rõ vẻ đẹp của “tổ trinh sát mặt đường”. Đoạn văn có sử dụng câu ghép và thành phần khởi ngữ.
Câu 4: Từ vè đẹp của những con người “khát khao làm nên sự tích anh hùng”, em có suy ngẫm gì (không quá 5 câu) vê trách nhiệm của thế hệ trẻ trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay.
GỢI Ý
1 Đoạn văn trên trích trong tác phảm nào? Của ai? Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm đó? Xác định câu rút gọn có trong đoạn trích và cho biết thành phần nào đã được rút gọn?
- Xuất xứ của đoạn trích:
+ Tên tác phẩm: Những ngôi sao xa xôi.
+ Tên tác giả: Lê Minh Khuê.
- Hoàn cảnh sáng tác: Truyện ngắn được sáng tác vào năm 1971, trong lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt. Khi tác giả đang là phóng viên hoạt động trên tuyến đường Trường Sơn.
- Xác định đúng câu rút gọn thành phần Chủ ngữ: Khi có bom nổ thì chạy lên, đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và nếu cần thì phá bom.
2 Nếu viết “người ta gọi chúng tôi là tổ trinh sát mặt đường - cái tên gợi sự khát khao lám nên những sự tích anh hùng”. Bộ phận được gạch chân là thành phần nào của câu? Việc tách riêng thành phần ấy làm một câu độc lập góp phần nhấn mạnh điều gì ở các nhân vật?
Nếu viết “Người ta gọi chúng tôi là tổ trinh sát mặt đường” - cái tên gợi sự khát khao làm nên những sự tích anh hùng.” thì bộ phận được gạch chân là thành phần nào của câu? Việc tách riêng thành phần ấy làm một câu độc lập góp phần nhấn mạnh điều gì?
- Xác định được bộ phận gạch chân là thành phần phụ chú:
- Tác dụng: Việc tách bộ phận phụ chú thành câu riêng như vậy có tác dụng nhấn mạnh phẩm chất của ba nữ thanh niên xung phong: sống có lí tưởng, có mục đích, có trách nhiệm, có trái tim yêu nước nồng nàn, sẵn sàng hi sinh cho sự nghiệp giải phóng đất nước.
3 Viết một đoạn văn khoảng 15 câu theo phép lập luận Tổng - Phân - Hợp làm rõ vẻ đẹp của “tổ trinh sát mặt đường”. Đoạn văn có sử dụng câu ghép và thành phần khởi ngữ.
* Phẩm chất chung:
- Hoàn cảnh sống và chiến đấu: gian khổ, hiểm nguy...
- Tinh thần trách nhiệm cao với công việc.
- Có lòng dũng cảm, không sợ hy sinh.
- Tinhđồng đội gắn bó.
- Nhạy cảm, hồn nhiên, lạc quan, yêu đời.
* Những nét riêng:
- Nho: thích thêu thùa, tắm suối...
- Thao: chăm chép bài hát, sợ máu vá vắt.
- Phương Định: thích ngắm mình trong gương, ngồi bó gối mơ màng và hát...
4 Từ vè đẹp của những con người “khát khao làm nên sự tích anh hùng”, em có suy ngẫm gì (không quá 5 câu) vê trách nhiệm của thế hệ trẻ trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay.
Từ vẻ đẹp của những con người “khát khao làm nên sự tích anh hùng”, nêu suy nghĩ của bản thân về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay:
Trách nhiệm của thế hệ trẻ với tương lai, vận mệnh đất nước: Trang bị cho mình một hành trang bước vào tương lai:
- Rèn luyện sức khỏe tốt. Tu dưỡng phẩm chất đạo đức tốt.
- Tích cực học tập, trau dồi tri thức để tiếp thu những kiến thức và thành tựu khoa học tự nhiên và khoa học xã hội thế giới để trở thành người công dân có ích.
- Đoàn kết gắn bó tạo sức mạnh xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

PHIẾU SỐ 10 : Dưới đây là đoạn trích trong truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê:
“Bên ngoài nóng trên 30 độ, chui vào hang là sà ngay đến một thế giới khác. Cái mát lạnh làm toàn thân run lên đột ngột. Rồi ngửa cổ uống nước, trong ca hay trong bi đông. Nước suối pha đường. Xong thì nằm dài trên nền ẩm, lười biếng nheo mắt nghe ca nhạc từ cái đài bán dẫn nhỏ mà lúc nào cũng có pin đầy đủ. Có thể nghe, có thể nghĩ lung tung...”
(Trích Ngữ văn 9, tập 1)
Câu 1: Xét về hình thức và cấu tạo ngữ pháp, các câu văn trong đoạn trích trên có gì đặc biệt? Cách sử dụng các câu văn như vậy có tác dụng gì trong việc miêu tả nhân vật?
Câu 2: Vì sao truyện viết về ba cô gái trong tổ trinh sát mặt đường nhưng tác giả lại đặt tên là “Những ngôi sao xa xôi”?
Câu 3: Truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” đã khắc họa rõ nét những vẻ đẹp của ba cô gái trẻ trong công việc phá bom đầy nguy hiểm. Họ là những đại diện tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nạm thời đại chống Mỹ anh hùng. Hãy trình bày suy nghĩ của em về thế hệ trẻ Việt Nam thời chống Mỹ.
GỢI Ý
1 Xét về hình thức và cấu tạo ngữ pháp, các câu văn trong đoạn trích trên có gì đặc biệt? Cách sử dụng các câu văn như vậy có tác dụng gì trong việc miêu tả nhân vật?
- Đoạn trích sử dụng các câu văn dài, có sử dụng câu rút gọn chủ ngữ.
- Tác dụng:
+ Tạo nhịp kể chậm rãi, giọng điệu mềm mại.
+ Góp phàn miêu tả những phút giây nghỉ ngơi rất mơ mộng, rất con gái của các nữ thanh niên xung phong sau những lúc phá bom căng thẳng.
2 Vì sao truyện viết về ba cô gái trong tổ trinh sát mặt đường nhưng tác giả lại đặt tên là “Những ngôi sao xa xôi”?
Nhà văn lấy hình ảnh những ngôi sao xa xôi để đặt tên cho truyện ngắn vì:
- Đây là một chi tiết xuất hiện thoáng qua trong kí ức của Phương Định trong một lần bất chợt gặp cơn mưa đá khiến cô nhớ về tuổi thơ, về thành phố thân yêu - những ký ức ấy luôn thường trực, là động lực cho cô chiến đấu.
- Đây chính là hình ảnh đầy chất thơ, ẩn dụ cho vẻ đẹp tâm hồn trẻ trung, mơ mộng và nhạy cảm của Phương Định. Đồng thời hình ảnh những ngôi sao xa xôi còn gợi liên tưởng đến những cô gái trong câu chuyện: họ như những ngôi sao xa xôi ẩn hiện, vượt lên trên bom đạn và cái chết để mãi lung linh, lấp lánh trên bầu trời.
3 Truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” đã khắc họa rõ nét những vẻ đẹp của ba cô gái trẻ trong công việc phá bom đầy nguy hiểm. Họ là những đại diện tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nạm thời đại chống Mỹ anh hùng. Hãy trình bày suy nghĩ của em về thế hệ trẻ Việt Nam thời chống Mỹ.
- Cảm phục trước lòng yêu nước, sự gan dạ, dũng cảm, dám đối mặt với khó khăn của họ.
- Yêu mến bởi họ lạc quan, yêu đời ngay trong hoàn cảnh khói lửa đạn bom.
- Tự hào về tuổi trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ. Biết ơn những con người đã đem cả tuổi thanh xuân và tính mạng cùa mình để đổi lấy độc lập tự do cho Tổ quốc. Sự hy sinh cùa họ đã góp một phần to lớn vào sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.
- Liên hệ với bản thân: Bộc lộ ý thức kế thừa và phat huy truyền thống cách mạng của thể hệ đi trước.

PHIẾU SỐ 11
Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:
“Chúng tôi bị bom vùi luôn. Có khi bò trên cao điểm về chỉ thấy hai con mắt lấp lánh. Cười thì hàm răng trắng lóa trên khuôn mặt nhem nhuốc. Những lúc đó, chúng tôi gọi nhau là “những con quỷ mắt đen”.”
Câu 1: Đoan văn trên trích trong vãn bản nào? Tác giả là ai? Nêu hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm.
Câu 2: Câu văn “Những lúc đó, chúng tôi gọi nhau là những con quỷ mắt đen” gợi cho em liên tưởng đến câu thơ nào có trong chương trình Ngữ văn 9, nêu tên bài thơ và tác giả?
Câu 3: “Chúng tôi” được nói tới trong đoạn văn lả những ai? Nụ cười và những lời đùa gọi nhau của các nhân vật ấy thể hiện vẻ đẹp nào ở họ?
Câu 4: Từ đó, chúng ta thấy khi gặp khó khăn, thừ thách trong cuộc sông, rất cần tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực. Hãy viết đoạn vãn nghị luận khoảng 10 câu để bàn về vấn đề trên.
GỢI Ý
1 Đoan văn trên trích trong vãn bản nào? Tác giả là ai? Nêu hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm.
- Tác phẩm: Những ngôi sao xa xôi.
- Tác giả: Lê Minh Khuê.
- Hoàn cảnh sáng tác: Truyện được sáng tác vào năm 1971, trong lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt. Khi tác giả đang là phóng viên hoạt động trên tuyến đường Trường Sơn.
2 Câu văn “Những lúc đó, chúng tôi gọi nhau là những con quỷ mắt đen” gợi cho em liên tưởng đến câu thơ nào có trong chương trình Ngữ văn 9, nêu tên bài thơ và tác giả?
Câu văn “Những lúc đó, chúng tôi gọi nhau là những con quỷ mắt đen” gợi cho em liên tưởng đến câu thơ nào có trong chương trình Ngữ văn 9, nêu tên bài thơ và tác giả:
- Câu văn “Những lúc đó, chúng tôi gọi nhau là những con quỷ mắt đen” gợi cho em liên tưởng đến câu thơ “Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha”.
- Trong tác phẩm “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật.
3 “Chúng tôi” được nói tới trong đoạn văn lả những ai? Nụ cười và những lời đùa gọi nhau của các nhân vật ấy thể hiện vẻ đẹp nào ở họ?
“Chúng tôi” được nói tới trong đoạn văn là những ai? Nụ cười và những lời đùa gọi nhau của các nhân vật ấy thể hiện vẻ đẹp nào ở họ?
- “Chúng tôi” được nói tới trong đoạn văn là ba cô gái: Nho, Thao, Phương Định.
- Nụ cười và những lời đùa gọi nhau của các nhân vật ấy gợi lên ở họ sự hồn nhiên, yêu đời, lạc quan và ý chí nghị lực vượt lên khó khăn, gian khổ của cuộc chiến tranh...
4 Từ đó, chúng ta thấy khi gặp khó khăn, thừ thách trong cuộc sông, rất cần tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực. Hãy viết đoạn vãn nghị luận khoảng 10 câu để bàn về PHIẾU SỐ trên.
- Khẳng định: Khi gặp khó khăn thử thách rất cần tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực.
- Hiểu đựợc thế nào là tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực: là thái độ sống, niềm tin vào cuộc sống tốt đẹp: là sự dũng cảm, nghị lực phi thường vượt qua mọi khó khăn thử thách...
- Lí giải được tại sao cần tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực:
+ Trong cuộc sống có rất nhiều gian nan, thử thách thì tinh thần lạc quan, ý chí và nghị lực rất quan trọng, giúp ta có niềm tin vượt qua mọi khó khăn để đến gần thành công.
+ Và ngược lại khi gặp khó khăn, thử thách gian nan mà chúng ta không có tinh thần lạc quan, ý chí nghị lực thì sẽ dễ gục ngã, thất bại...
- Liên hệ bản thân và thế hệ trẻ.

PHIẾU SỐ 12: Dưới đây là đoạn trích trong tác phẩm “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê:
“...Vắng lặng đến đáng sợ. Cây còn lại xơ xác. Đất nóng. Khói đen vật vờ từng cụng trong không trung, che đi những gì từ xa. Các anh cao xạ có nhìn thấy chúng tôi không? Chắc có, cắc anh ấy có những cái ống dòm có thể thu cả trái đất vào tầm mắt. Tôi đến gần quả bom. Cảm thấy có ánh mắt các chiến sĩ dõi theo mình, tôi không sợ nữa. Tôi sẽ không đi khom. Các anh ấy không thích cái kiểu đi khom khi có thể cứ đàng hoàng mà bước tới.”
Câu 1: Tác phẩm Những ngôi sao xa xôi được sáng tác trong hoàn cảnh nào?
Câu 2: Điều gì khiến nhân vật “tôi” đến gần quả bom lại cảm thấy không sợ nữa?
Câu 3: Từ đoạn trích trên và những hiểu biết về xã hội, em hãỵ viết một đoạn văn (khoảng nửa trang giấy thi) trình bày suy nghĩ về thái độ của mỗi người trong mối quan hệ giữa cá nhân và tập thể.
GỢI Ý
1 Tác phẩm Những ngôi sao xa xôi được sáng tác trong hoàn cảnh nào?
Hoàn cảnh sáng tác của truyện “Những ngôi sao xa xôi”: Truyện được sáng tác vào năm 1971, trong lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt. Khi tác giả đang là phóng viên hoạt động trên tuyến đường Trường Sơn.
2 Điều gì khiến nhân vật “tôi” đến gần quả bom lại cảm thấy không sợ nữa?
Điều khiến nhân vật “tôi” đến gần quả bom lại thấy không sợ nữa chính là nhân vật “tôi” cảm thấy ánh mắt các chiến sĩ đang dõi theo mình. Đây chính là tâm trạng của nhân vật Phương Định - nữ trinh sát mặt đường, trong một lần phá bom. Chi tiết trên đã cho người đọc thấy lòng quả cảm, sự tự trọng của người nữ chiến sĩ anh hùng. Chính điều này giúp cô vượt qua nỗi sợ hãi, dũng cảm chiến đấu.
3 Từ đoạn trích trên và những hiểu biết về xã hội, em hãỵ viết một đoạn văn (khoảng nửa trang giấy thi) trình bày suy nghĩ về thái độ của mỗi người trong mối quan hệ giữa cá nhân và tập thể.
- Khẳng định đây là mối quan hệ cần thiết, quan trọng, không thể thiếu với mỗi con người.
- “Con người chính là tổng hòa những mối quan hệ xã hội”, không ai có thể sống cá nhân, đơn lẻ. Nếu mỗi người không biết hòa mình vào tập thể không tạo nên một cộng đồng, xã hội.
- Sức mạnh của mỗi cá nhân hợp lại sẽ tạo nên sức mạnh tập thể lớn lao (dẫn chứng: trong chiến tranh, sức mạnh của nhân dân đã đánh tan quân xâm lược; trong thời bình, nhân dân chung tay góp sức xây dựng đất nước phát triển...). Ngược lại, sức mạnh của tập thể sẽ giúp cho mỗi cá nhân có thêm động lực (dẫn chứng).
- Bài học nhận thức và hành động cho bản thân.

PHIẾU SỐ 13: Cho đoạn trích:
“Bây giờ là buổi trưa. Im ắng lạ. Tôi ngồi dựa vào thành đá và khe khẽ hát. Tôi mê hát. Thường cứ thuộc một điệu nhạc nào đó rồi bịa ra lời mà hát. Lời tôi bịa lộn xộn mà ngớ ngẩn đến tôi cũng ngạc nhiên, đôi khi bò ra mà cười một mình.
Tôi là con gái Hà Nội. Nói một cách khiêm tốn, tôi là một cô gái khá. Hai bím tóc dày tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn. Còn mắt tôi thì các anh lái xe bào: Cô có cái nhìn sao mà xa xăm!”
Câu 1: Những câu văn này được rút ra từ tác phẩm nào? Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ấy.
Câu 2: Xác định câu có lời dẫn trực tiếp và câu đặc biệt trong đoạn văn trên.
Câu 3: Giới thiệu ngắn gọn (không quá nửa trang giấy thi) về nhân vật “tôi” trong tác phẩm đó.
Câu 4: Kể tên một tác phẩm khác viết về người chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Mĩ mà em đã học trong chương trình Ngữ văn 9 vả ghi rõ tên tác giả.
GỢI Ý
1 Những câu văn này được rút ra từ tác phẩm nào? Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ấy.
- Những câu văn này trích trong truyện ngắn “Những ngôi sao xa xôi” của nhà văn Lê Minh Khuê.
- Hoàn cảnh sáng tác: Truyện được sáng tác vào năm 1971, trong lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ đang diễn ra ác liệt. Khi tác giả đang là phóng viên hoạt động trên tuyến đường Trường Sơn.
2 Xác định câu có lời dẫn trực tiếp và câu đặc biệt trong đoạn văn trên.
- Câu có lời dẫn trực tiếp: Còn mắt tôi thì các anh lái xe bảo: “Cô có cái nhìn sao mà xa xăm!”
3 Giới thiệu ngắn gọn (không quá nửa trang giấy thi) về nhân vật “tôi” trong tác phẩm đó.
Truyện “Những ngôi sao xa xôi” được trần thuật từ ngôi thứ nhất. Người kể chuyện cũng là nhân vật chính: nhân vật “tôi" (Phương Định). Cô và các đồng đội của mình đã sống và chiến đấu ở trên một cao điểm giữa một vùng trọng điểm của tuyến đường Trường Sơn, nơi tập trung nhiều bom đạn nguy hiểm nhất. Phương Định là một cô gái Hà Nội, có một thời học sinh hồn nhiên, vô tư bên người mẹ trong một căn buồng nhỏ ở một đoạn đường phố yên tĩnh trong những ngày thanh bình trước chiến tranh. Những kỷ niệm ấy luôn sống lại trong cô ngay giữa chiến trường dữ dội. Nó vừa là niềm khao khát, vừa làm dịu mát tâm hồn của cô trong hoàn cảnh căng thẳng, khốc liệt của chiến trường. Vào chiến trường đã ba năm, đã quen với thử thách, giáp mặt hằng ngày với cái chết, nhưng cô vẫn không mất đi sự hồn nhỉên, trong sáng và những mơ ước về tương lai. Cô gái nhạy cảm, hồn nhiên này hay mơ mộng và thích hát. Phương Định cũng yêu mến những đồng đội trong tồ và trong cả đơn vị của mình, đặc biệt cô dành tình yêu và niềm cảm phục cho tất cả những người chiến sĩ mà hằng đêm cô gặp trên trọng điểm của con đường vào mặt trận. Phương Định nhạy cảm và quan tâm đến hình thức của mình. Cô tự đánh giá: “Tôi là con gái Hà Nội. Một cô gái khá. Có hai bím tóc dày, mềm một cái cổ cao, kiêu hãnh một đôi mắt xa xăm”. Công việc của cô nơi chiến trường hết sức nguy hiểm. Sau mỗi trận bom, cô phải lao ra trọng điểm, đo và ước tính khối lượng đất đá bị bom địch đào xới, đếm những quả bom chưa nổ và dùng những khối thuốc nổ đặt vào cạnh nó để phá. Đó là một công việc phải mạo hiểm với cái chết, luôn căng thẳng thần kinh, đòi hỏi sự bình tĩnh và dũng cảm. Nhưng với cô, công việc ấy đã trở thành việc thường ngày. Hình ảnh Phương Định được nhà văn miêu tả sinh động, tinh tế. Đo là hình ảnh một cô gái thanh niên xung phong tiêu biểu cho những người thanh niên Việt Nam thời chống Mĩ.
4 Kể tên một tác phẩm khác viết về người chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Mĩ mà em đã học trong chương trình Ngữ văn 9 vả ghi rõ tên tác giả.
- Về truyện: “Chiếc lược ngà” của nhà văn Nguyễn Quang Sáng - Một trong những nhân vật chính là Thu - một cô giao liên thời kháng chiến chống Mĩ.
- Về thơ: “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật - Nhân vật trữ tình trong bài thơ: người chiến sĩ lái xe vận tải quân sự trên đường mòn Trường Sơn thời chống Mĩ.

Ôn -luyện Văn 9 lên 10

Share

Location

Contact the business

Website

Address