26/05/2020
❣️ BỐ MẸ CÓ HIỂU CON ! ❣️
(Nếu bạn có con dưới 6 tuổi, hãy đọc ngay bài viết nhé)
Để chuẩn bị chia sẻ cách thiết lập phòng cho con, Tây đã gặp một bài viết rất hay mà phải chia sẻ ngay đến cho bố mẹ.
Một bài viết của một nhà giáo Montessori 30 năm kinh nghiệm, là “bức tâm thư” của một đứa trẻ gửi cho những người đã, đang và sắp làm bố mẹ. Đọc xong Tây cũng hy vọng bài viết sẽ giúp bố mẹ phần nào hiểu hơn về con mình và có thể cùng con trải nghiệm 6 năm đầu đời đầy niềm vui và sự thú vị.
Bố mẹ yêu quý !!!
Con muốn được giống như bố mẹ. Con muốn được giống bố mẹ, nhưng con muốn giống bố mẹ theo cách riêng của con, và bằng nỗ lực của chính con. Con muốn được nhìn và bắt chước bố mẹ. Con không muốn nghe trừ khi đó là chỉ là vài từ. Con muốn đấu tranh, nỗ lực hết sức vì một điều rất khó khăn, điều mà con không thể làm chủ ngay lập tức. Con muốn bố mẹ dọn đường cho những nỗ lực của con, cho con học cụ và vật liệu để con có thể thành công trong việc theo đuổi những khó khăn ban đầu. Con muốn bố mẹ quan sát con và xem liệu con có cần một dụng cụ tốt hơn, một công cụ có kích thước phù hợp với con hơn, một cái bệ bậc thang cao hơn và an toàn hơn, một cái bàn thấp hơn, một cái thùng con có thể tự mở, một cái kệ thấp hơn, hoặc một bài trình bày rõ ràng hơn. Con không muốn bố mẹ làm giúp con, hay thúc ép con hay cảm thấy thương hại con hay tán thưởng con. Chỉ cần yên lặng và chỉ con cách làm một cách từ từ, thật chậm rãi.
Con sẽ muốn làm toàn bộ mọi việc một lúc chỉ vì con đã thấy bố mẹ làm điều đó, nhưng việc đó sẽ không thật sự hiệu quả cho con. Hãy kiên định và làm rõ ranh giới cho con. Con cần bố mẹ chỉ cho con một phần nhỏ trong toàn bộ công việc và để con lập đi lập lại cho đến khi thuần thục. Bố mẹ hãy chia nhỏ công việc thành những phần khó khăn nhưng con có thể làm được thành thạo nhờ nỗ lực, lặp đi lặp lại nhiều lần, và sau thời gian dài tập trung.
Con muốn suy nghĩ giống bố mẹ, cư xử giống bố mẹ và trở nên có giá trị giống bố mẹ. Con muốn tự mình nỗ lực để làm được những điều này bằng cách bắt chước bố mẹ. Hãy chậm lại khi nói. Hãy nói ít nhưng khôn ngoan. Hãy làm chậm lại các thao tác. Thực hiện công việc thật chậm để con có thể thẩm thấu và bắt chước. Nếu bố mẹ tin tưởng và tôn trọng con bằng cách chuẩn bị môi trường ở nhà và trao cho con tự do, con sẽ tự kỷ luật bản thân và hợp tác với bố mẹ thường xuyên và dễ dàng hơn. Bố mẹ càng thuận theo quy luật phát triển của con, con càng nghe theo lời bố mẹ.
Chúng ta thật may mắn vì bên trong con đã có sẵn một kế hoạch riêng của chính mình cho việc trở thành người giống bố mẹ. Con được dẫn dắt bởi kế hoạch bí mật của mình. Con an toàn và hạnh phúc khi làm theo kế hoạch đó. Nó là cái gì đó không thể cưỡng lại với con. Nếu bố mẹ can thiệp vào công việc đang dang dở theo kế hoạch của con và buộc con phải theo cách của bố mẹ, theo thời gian của bố mẹ, bằng những nỗ lực của bố mẹ, con sẽ dần lãng quên kế hoạch bí mật của mình và bắt đầu đấu tranh chống lại bố mẹ. Con sẽ quyết định tổ chức một cuộc chiến chống lại bố mẹ và mọi thứ bố mẹ đại diện cho. Đó là bản chất tự nhiên của con. Là cách con tự bảo vệ mình. Bố mẹ có thể gọi nó là sự toàn vẹn.
Tuỳ thuộc vào tính cách của con, con sẽ tiến hành cuộc chiến công khai hay bí mật hơn. Con sẽ chiến đấu với bố mẹ mạnh mẽ hơn hay thụ động hơn. Rất nhiều năng lượng, tài năng và trí tuệ của con bị lãng phí cho việc này. Bố mẹ cuối cùng có thể sẽ giành chiến thắng, nhưng con sẽ chỉ là một phiên bản yếu đuối, một người thay thế nghèo nàn, một sự đáng tiếc cho khả năng của con, còn bố mẹ thì sẽ bị kiệt sức. Bố mẹ hãy giảm áp lực cho chúng ta bằng cách chuẩn bị môi trường gia đình để con có thể làm công việc kiến tạo nên con người mình và bố mẹ có thể tập trung vào công việc hỗ trợ của mình. Con sẽ làm những gì tốt nhất và bố mẹ cũng vậy.
Con có thể là hình mẫu tốt nhất của bố mẹ theo cách riêng của con. Nếu bố mẹ chuẩn bị môi trường gia đình một cách cẩn thận và kỹ lưỡng cho con, giữ học cụ và học liệu theo trật tự và trong tình trạng tốt, đặt giới hạn rõ ràng và kiên định, cho con thời gian đủ lâu để thực hiện kế hoạch bí mật của mình, con sẽ làm công việc phát triển một con người mới, là chính con! Con đã đề cập đến việc học cụ cần sắp đặt ở mỗi phòng chưa nhỉ? Con cần học cụ luôn sẵn sàng để dùng và dễ lấy ở bất cứ đâu trong nhà. Con cần chọn lựa làm việc và chơi gần bố mẹ. Hầu hết thời gian, con cần hoạt động gần kệ nơi học cụ được đặt trật tự để hình thành thói quen cất đi.
Kế hoạch phát triển bản thân bí mật của con được thực hiện hoàn toàn bằng tay, chính xác là bằng đôi bàn tay của con. Vì con là một nghệ sĩ giỏi, một nghệ nhân bậc thầy, nên con cũng cần những vật dụng tốt nhất. Đừng đưa cho con quá nhiều thứ bỏ đi, con chỉ cần một ít học cụ tốt và hoàn chỉnh. Không cần thiết quá nhiều học cụ, nó sẽ làm con mất tập trung. Nó làm xáo trộn quá trình sáng tạo của con. Nó khiến con cáu kỉnh và không hợp tác. Con biết rất khó để tin rằng chỉ thông qua việc con tự làm những hoạt động mà con chọn và trong sự tập trung cao độ, con có thể phát triển tính cách của mình, nhưng nó là sự thật! Con không thể xây dựng nên tính cách tốt khi ở trong một mớ hỗn độn những thứ bỏ đi.
Nhà mình là nơi làm việc và “studio” của con, vì thế hãy đảm bảo rằng nó khá yên tĩnh và bình yên. Hãy mở nhạc nhẹ nhàng, êm dịu khi con thức. Chỉ xem TV sau khi con đi ngủ. Khi thức, con sẽ tạo ra đủ loại tiếng ồn mà chúng ta cần. À, và con cần mọi thứ ngăn nắp. Con không thể làm tốt công việc của mình trong một mớ hỗn độn. Con không biết cách tự mình tạo ra sự trật tự nhưng con khao khát điều đó, vì vậy con cần bố mẹ làm điều đó cho con ít nhất ba lần/ngày. Nếu bố mẹ giữ mọi thứ trật tự theo cách thực tế và thẩm mỹ phù hợp với tư duy logic của con, con sẽ dần dần bắt đầu học theo bố mẹ nhiều hơn.
Dần dần bố mẹ sẽ có thể yêu cầu con tự dọn dẹp khi con sáu tháng hoặc hơn, miễn là bố mẹ luôn nhớ dọn dẹp cùng con ba lần/ngày cho tới khi con chín tháng. Con không thể đối phó với việc dọn dẹp tất cả mọi thứ được tích luỹ cả ngày. Con cũng chắc chắn là không bao giờ đối phó được với mớ hỗn độn được tích luỹ cả tháng. Nếu bố mẹ bị xao lãng và quên việc giúp con dọn dẹp trong ngày thì mớ hỗn độn sẽ ngày càng nhiều và bố mẹ sẽ phải tự mình dọn dẹp mỗi tối.
Con ghét phải đòi hỏi quá nhiều, nhưng con cần mọi thứ của con phải được sắp xếp và trưng bày trong điều kiện còn nguyên vẹn trong tầm với của con để con có thể tự mình lấy chúng. Nếu mỗi khi cần con lại nhờ bố mẹ, con sẽ bắt đầu cảm thấy hoặc là con giống một vị tướng chỉ huy hoặc là người khuyết tật hay than vãn. Hãy dừng lại và suy nghĩ, con liệu có khi nào trở thành một trong hai người như vậy không. Không ai trong chúng ta muốn điều đó xảy ra. Con cần sự tự lập giống như con cần không khí vậy. Điều đó bộc lộ những gì tốt nhất trong con. Thời gian bố mẹ dành để thiết lập môi trường cho con sẽ là thời gian bố mẹ tiết kiệm được cho việc đối phó với những mặt nóng nảy, bướng bỉnh, khó chịu của con.
TV là một sự gián đoạn lớn trong sự phát triển của con. Rất tiếc! Con biết bố mẹ không muốn nghe điều này, con cần thực hiện các hoạt động và con cần nhiều thời gian xử lý. TV làm con mất tập trung vào các hoạt động quan trọng và chiếm hết đầu óc con mà lẽ ra con phải dành để xử lý mọi chuyện. Hãy đọc sách cho con hàng ngày vì đọc sẽ đi từ từ, cho phép quá trình xử lý diễn ra theo cách của nó. Con không biết phải làm việc gì khi xem TV, vì vậy con ngưng mọi hoạt động và trở nên hoặc là thụ động hoặc là điên cuồng. Con biết bố mẹ có thể nghĩ rằng một số chương trình tốt cho con, và con biết bố mẹ có thể nghĩ rằng mình xứng đáng được thư giãn vài phút với TV, nhưng chúng ta sẽ phải trả giá rất đắt cho mỗi nửa tiếng con xem TV.
Con không thể chống lại TV, nhưng không sao vì mỗi em bé 3-6 tuổi đều có cha mẹ và đó là việc dành cho cha mẹ. TV làm con mất tập trung, cáu kỉnh và bất hợp tác. Càng xem TV, con càng muốn xem nhiều hơn nữa, và dần dần sẽ nảy sinh các vấn đề giữa con và bố mẹ. Nếu bố mẹ không thể nói không với thói quen xem TV hàng ngày của con, thì đâu là ví dụ cho con phát triển sức mạnh nói không với những thói xấu khác sau này? Bên cạnh đó, càng xem TV con càng ít muốn giống bố mẹ hơn. Hãy luôn nhớ rằng, con sẽ bắt chước những gì con nhìn thấy. À vâng, điều đó cũng tương tự với những video và trò chơi điện tử mà con xin và tất cả bạn bè con đều có. Thôi nào, con biết bố mẹ có thể làm được mà.
Con đôi khi quá mải mê với công việc và trò chơi của mình đến nỗi con không nghe thấy bố mẹ nói. Đừng làm cho nó tệ hơn bằng việc gọi với từ xa hay tự lặp đi lặp lại. Bố mẹ chỉ cần ngồi xuống ngang tầm với con, thu hút sự chú ý của con, và nhìn vào mắt con trước khi bố mẹ nói chuyện. Sau đó hãy nói thật ngắn gọn, rõ ràng và một cách tôn trọng. Bố mẹ có thể cứu chúng ta khỏi những khó chịu vô lý nếu bố mẹ nhớ làm đúng như vậy. Con biết điều đó không dễ, nhưng nếu bố mẹ cố gắng, bố mẹ có thể tập cho mình thành thói quen. Hơn nữa, nếu bố mẹ không làm điều bố mẹ phải làm, thì làm sao bố mẹ có thể mong chờ con làm những điều con phải làm?
Nếu bố mẹ không có thời gian hoặc năng lượng hoặc, con ghét phải nói điều này, sự tự kỷ luật để tuân thủ theo những gì bố mẹ nói, thì bố mẹ hãy đừng nói gì cả. Những việc không làm và lời hứa sáo rỗng sẽ làm con xem thường bố mẹ. Bố mẹ sẽ trông thật ngốc nghếch, độc đoán và yếu đuối. Con biết đôi khi con hành động như thể con muốn thống trị thế giới, nhưng đó chỉ là màn trình diễn dũng cảm của con thôi. Con thật sự cần cha mẹ để vận hành thế giới của con. Khi con không thể phụ thuộc vào bố mẹ nghĩa là những gì bố mẹ nói con không thể tin tưởng được. Điểu đó khiến con cảm thấy cực kỳ bất an và sẽ dẫn đến những điều cực đoan. Nó làm con hoảng sở bởi vì con rất yêu bố mẹ. Con muốn được tôn trọng bố mẹ và tin vào những gì bố mẹ nói nghĩa là đúng những gì bố mẹ nói. Bố mẹ chính là phần quan trọng nhất trong môi trường ở nhà của con.
Bố mẹ sẽ rất vui khi biết rằng một phần trong kế hoạch bí mật của con có tên gọi là giúp đỡ bố mẹ việc nhà và sân vườn. Nhưng điều đó sẽ không diễn ra theo kiểu bố mẹ có thời gian rảnh hay đang vui vẻ, hay thậm chí bố mẹ nghĩ là nên làm những việc đó. Nó chỉ là sự hứng thú của con. Rất tiếc, con không thể linh động trọng việc này. Nói cho cùng, con cũng chỉ là người đang kiến tạo nên một con người. Bố mẹ chỉ cần hỗ trợ con. À, mà con nghĩ là những việc con làm không thật sự giúp ích được bố mẹ đâu, không giúp ích tức thì hoặc một cách trực tiếp. Nó sẽ thật sự là một trở ngại lớn. Con cần được đưa cho những dụng cụ với kích thước phù hợp, sự làm mẫu cẩn thận và rất nhiều thời gian cũng như sự kiên nhẫn.
Chỉ khi nào con thuần thục với một kỹ năng nào đó và có khả năng đóng góp thật sự, con sẽ mệt mỏi với việc đó và không chọn lặp lại việc đó nữa. Tiếp đó, con sẽ muốn học những công việc mới mà đòi hỏi nhiều kỹ năng và chuyên môn hơn và bố mẹ sẽ lại bắt đầu lại từ đầu công việc của mình. Điều này sẽ diễn ra khoảng một lần một tuần trong suốt sáu năm tới và sẽ mất rất nhiều thời gian quý giá và hiếm hoi của bố mẹ. Tuy nhiên, về lâu dài nó thực sự sẽ giúp ích rất nhiều, bởi con cảm nhận được sự đóng góp vào gia đình đến nỗi con sẽ hợp tác và cảm thấy hợp lý với các quy tắc và giá trị của gia đình. Con cũng sẽ rất khéo léo, có năng lực, tự lập, và tự kỷ luật đến khi con chín tuổi đến nỗi sẽ hợp lý khi mong chờ con giúp đỡ việc nhà và sân vườn. Con sẽ phát triển sự vâng lời.
Con biết nhu cầu của con rất lớn và nhiều. Con biết con đòi hỏi bố mẹ rất nhiều, nhưng bố mẹ là tất cả những gì con có. Con yêu bố mẹ và con biết bố mẹ cũng yêu con vô điều kiện. Nếu con không thể tin tưởng vào bố mẹ, thì con còn có thể tin tưởng vào ai được nữa? Nhưng chúng ta đừng đùa cợt nhau. Nó không cần phải hoàn hảo. Con mạnh mẽ và kiên cường. Con sẽ sống và làm những điều tốt nhất. Chỉ cần bố mẹ nghĩ đến việc mong muốn có môi trường Montessori ở nhà, bố mẹ có thể làm cho ba năm tới của chúng ta đầy ắp tiếng cười bằng việc chăm sóc con theo nhu cầu của con. À, chúng ta cũng có thể đáp ứng 50% nhu cầu của con được không? Được rồi, được rồi, 25% cũng được.
Tình yêu, những cái ôm, và những nụ hôn,
Đứa con 3-6 tuổi của bố mẹ.
Tái bút: Con biết con rất may mắn. Không nhiều trẻ có được bố mẹ thật sự lắng nghe và chú ý đến những nhu cầu của con mà thay vào đó là sự nhượng bộ trước những mè nheo và cơn thịnh nộ của con. Có thể họ sợ con sẽ không yêu mình nữa. Có thể họ sợ con sẽ không giống những đứa trẻ khác. Con sẽ để dành những chủ đề này cho chương khác.
Càng xem TV nhiều con sẽ càng than phiền về sự nhàm chán vì con sẽ dần dần mất đi khuynh hướng thuận theo Thời kỳ nhạy cảm tự nhiên của mình – cái mà sẽ hướng con vào những hoạt động nhất định trong suốt những giai đoạn phát triển nhất định. Không có sự can thiệp của TV, một cảm giác bồn chồn của việc không thoả mãn được sự sáng tạo sẽ thôi thúc con khám phá môi trường và điều chỉnh sự chú ý của con vào một hoạt động nào đó, tập trung vào nó, và lập lại nó. Dưới sự tác động của TV, cảm giác bồn chồn đó trở thành một con quái vật thống trị cả con và bố mẹ, trôi đi mối quan hệ của chúng ta, và ảnh hưởng đến sự phát triển tốt nhất của con.
Donna Bryant Goertz, sáng lập trường Austin Montessori School ở Austin, Texas, là nguồn tài nguyên cho các trường trên thế giới.
Sách của Donna, cuốn “Children Who Are Not Yet Peaceful: Preventing Exclusion in the Early Elementary Classroom” đã đúc kết ba mươi năm kinh nghiệm của cô trong việc hướng dẫn cộng đồng 35 trẻ 6-9 tuổi.
Cô có bằng Montessori tiểu học của Fondazione Centro Internazionale Studi Montessoriani ở Bergamo, Ý, và bằng Giáo viên 0-3 của The Montessori Institute of Denver, Colorado.
Nguồn: https://www.mariamontessori.com/2011/12/04/owners-manual-for-a-montessori-child/
Dịch tiếng Việt: Tran Thuy Vinh
Nguồn: Bamemon
Owner's Manual for a Child - MariaMontessori.com
I am capable of being the finest example of your best attributes and values expressed in my very own way. If you will prepare a home environment carefully and thoroughly for me, keep my materials and tools in order and good repair, set the limits clearly and firmly, give me long slow periods of time...